Uluslararası Af Örgütü'nden İran'daki okul katliamına ilişkin ayrıntılı rapor: "Sorumlu olanlar hesap vermeli"
Uluslararası Af Örgütü, 28 Şubat 2026 tarihinde gerçekleşen ve büyük bir sivil katliamına yol açan saldırıya ilişkin ayrıntılı raporunu yayımladı. Örgütün Kanıt Laboratuvarı tarafından yürütülen çalışmada; okul ve bitişiğindeki İran Devrim Muhafızları Ordusu (IRGC) yerleşkesine ait 30’dan fazla uydu görüntüsü, mühimmat kalıntıları, kurtarma çalışmaları ve cenazelerin çıkarılma anlarını gösteren 28 video ile 30 fotoğrafın titizlikle incelendiği kaydedildi.
"ULUSLARARASI İNSANCIL HUKUKU CİDDİ ŞEKİLDE İHLAL"
Yapılan analizler sonucunda, saldırıda muhtemelen yalnızca ABD güçleri tarafından kullanılan hassas güdümlü bir Tomahawk füzesinin kullanıldığının tespit edildiği açıklandı. Raporda, okul binasının bitişikteki IRGC yerleşkesinde bulunan 12 yapıdan ayrı bir şekilde vurulduğu, bu durumun ABD güçlerinin sivillere zarar verilmesini önlemek için gerekli önlemleri almadığını ve uluslararası insancıl hukuku ciddi şekilde ihlal ettiğini ortaya koyduğu vurgulandı.
"İNSANLAR BİR OKULUN VURULACAĞINI HAYAL BİLE EDEMİYORDU"
Uluslararası Af Örgütü’nün görüştüğü tanıkların beyanları, saldırının dehşetini ve insani boyutunu gözler önüne serdi. İsmi güvenlik gerekçesiyle değitirilen Minab sakini "Sohrab", okul personelinin saat 10.00 civarında velileri arayarak çocuklarını almalarını istediğini, ancak birçok ailenin okula ulaştığında binanın çoktan vurulmuş olduğunu bildirdi. Sohrab, yaşananları şu sözlerle aktardı:
“Yakındaki sokaklardan gelenler hemen oraya koştu ve aileleri henüz gelmemiş olan çocukları almaya çalıştı. Öğrencilerin çoğu çevre köylerden geliyordu; bu gecikme ölümcül oldu. Okul müdürleri ve öğretmenler çocukları dışarı çıkarmak için okulda kaldı ve çoğu hayatını kaybetti. İnsanlar, şehir içindeki bir okulun vurulacağını hayal bile edemiyordu.” Raporda, okulun vurulduğu yeri gösteren fotoğrafta çatının belirgin şekilde çökmüş olmasının okul binasının büyük bölümünü tahrip eden yukarıdan aşağıya doğru gerçekleşen bir hava saldırısının kanıtı olduğu belirtildi.
"DÜŞÜK GELİRLİ AZINLIK AİLELERİNDEN ÇOCUKLARIN OKULU"
İran Öğretmen Sendikaları Koordinasyon Konseyi temsilcisi Shiva Amelirad’ın da desteklediği bilgilerde, okulun hem IRGC personelinin hem de düşük gelirli Beluci azınlık ailelerinin çocuklarına hizmet verdiği belirtildi. Uydu görüntülerinin, okul binasının 2016 yılından bu yana duvarlarla askeri yerleşkeden ayrıldığını ve bağımsız girişlere sahip olduğunu açıkça gösterdiği vurgulandı. Saldırı sonrası çekilen görüntülerin, yıkılan kısmın eğitim amaçlı kullanıldığını kanıtladığı; sıraların ve bankların molozlarla kaplı olduğu bildirildi. Raporda, adli tıp uzmanlarının analizlerine dayanarak, enkaz altından çıkarılan kopmuş uzuvların büyük olasılıkla çocuklara ait olduğunun belirlendiği kaydedildi. Toplamda 168 kişinin hayatını kaybettiği olayda, kurbanların 100’den fazlasının çocuk olduğu bilgisi paylaşıldı.
"SAVAŞ SUÇU OLARAK SORUŞTURULMALI"
Uluslararası Af Örgütü Araştırma ve Savunuculuk Direktörü Erika Guevara-Rosas, okul gibi korunan sivil yapıların hedef alınmasının uluslararası hukuk kapsamında kesinlikle yasak olduğunu hatırlattı. Raporda, ABD yetkililerinin buranın bir okul olduğunu bilmesi gerektiği, saldırının "pervasız ve ayrım gözetmeyen" niteliği nedeniyle bir savaş suçu olarak soruşturulması gerektiği ifade edildi. Ayrıca, ABD Kongresi’ne, sivillere verilen zararı azaltmaya yönelik mekanizmaların korunması için çağrıda bulunuldu. Savunma Bakanı Pete Hegseth’in üst düzey askeri hukukçuları görevden alması ve operasyonel kısıtlamaların kaldırılmasının sivil kayıpları artırdığına dair endişeler dile getirildi. Örgüt, ABD makamlarını; hedef belirleme süreçlerini, istihbarat toplama faaliyetlerini ve yapay zekânın rolünü inceleyen tarafsız, bağımsız ve şeffaf bir soruşturma yürütmeye; sorumluları yargılamaya ve mağdur ailelere tam telafi sağlamaya çağırdı.