Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK), tasarruf finansman şirketlerine yönelik kapsamlı bir düzenleme yaptı. Yeni düzenlemeyle birlikte vatandaşların ev ve araç sahibi olmak amacıyla kullandığı faizsiz finansman sisteminde önemli değişiklikler uygulanacak. Düzenleme kapsamında sözleşme sınırları yeniden belirlenirken, finansman üst limitleri de yükseltilecek. Ayrıca şirketlerin müşterilerden topladığı fonların nasıl değerlendirileceğine ilişkin yeni kurallar getirilecek.
Bir kişi en fazla 2 aktif sözleşme yapabilecek
Yeni dönemde bir kişi veya aynı risk grubunda bulunan tarafların aynı tasarruf finansman şirketiyle yapabileceği aktif sözleşme sayısı sınırlandırılacak. Buna göre müşteriler aynı anda en fazla 2 aktif sözleşmeye sahip olabilecek.
Bu sözleşmeler şu şekilde düzenlenebilecek:
- 1 taşıt + 1 konut
- 1 taşıt + 1 çatılı iş yeri
Yeni uygulamayla birlikte aynı kişi üzerinden aynı şirketle birden fazla otomobil almak amacıyla ayrı ayrı aktif sözleşme yapılmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.
Finansman limitleri yükseltildi
BDDK düzenlemesiyle tasarruf finansman sisteminde kullanılabilecek üst finansman tutarları da artırıldı.
Yeni limitler şöyle:
- Taşıt finansmanı: 6 milyon 250 bin TL
- Konut finansmanı: 62 milyon 500 bin TL
- Çatılı iş yeri finansmanı: 62 milyon 500 bin TL
- Tüm sözleşmeler toplam limiti: 62 milyon 500 bin TL
Yüksek tutarlı sözleşmeler için uygulanan parasal sınırlar da yeniden düzenlendi.
Daha önce 2 milyon 509 bin 800 TL olan eşik 5 milyon TL’ye çıkarılırken, konut veya çatılı iş yerlerinde uygulanan 6 milyon 274 bin 500 TL’lik sınır ise 12 milyon 500 bin TL’ye yükseltildi.
Fonların kullanımına yeni kurallar
BDDK’nın düzenlemesi yalnızca müşteri sözleşmeleriyle sınırlı kalmadı. Tasarruf finansman şirketlerinin oluşturduğu fon havuzlarının nasıl değerlendirileceğine yönelik de yeni kurallar getirildi.
Buna göre müşterilerden toplanan fonlar;
- Katılım bankalarındaki Türk lirası cinsinden özel cari veya katılma hesaplarında,
- Belirlenen yurt içi kira sertifikalarında,
- Düşük riskli TL cinsinden katılım esaslı yatırım fonlarında değerlendirilebilecek.
Fon havuzlarında nemasız şekilde bekletilen günlük bakiyeler için de binde 2 sınırı uygulanacak.
1 milyon TL’lik araç için örnek hesap
Tasarruf finansman sisteminin işleyişi 1 milyon TL değerindeki bir otomobil üzerinden örneklendirildi. Yüzde 7 hizmet bedeli varsayımıyla müşterinin ödemesi gereken organizasyon veya hizmet bedeli 70 bin TL oluyor. Erken teslim için gerekli tasarruf oranının yüzde 45 olması halinde müşterinin 450 bin TL birikim yapması gerekiyor. Şartların tamamlanmasının ardından kalan 550 bin TL’lik bölüm ise tasarruf finansman şirketi tarafından karşılanıyor. Sistemde taşıt finansmanı için 60 aya, konut finansmanı için ise 120 aya kadar ödeme seçenekleri bulunabiliyor.
Uzun vadede enflasyon riski uyarısı
Tasarruf finansman sisteminde müşterilerin yaptığı birikimlere kâr payı verilmemesi, uzun vadeli sözleşmelerde enflasyon riskini gündeme getiriyor. Uzmanlara göre konut veya otomobil fiyatlarının süreç içerisinde yükselmesi, başlangıçta belirlenen finansman tutarının satın alma gücünü azaltabiliyor. BDDK ise tasarruf finansman şirketlerinin fon havuzlarını yalnızca müşterilerin yükümlülüklerini yerine getirmek amacıyla kullanabileceğini, fonların ise belirlenen faizsiz yatırım araçlarında değerlendirilmesi gerektiğini belirtiyor. Yeni düzenlemeyle birlikte tasarruf finansman sisteminde sözleşme sayıları, finansman limitleri ve şirketlerin fon yönetimine ilişkin kurallar 1 Ekim 2026’dan itibaren uygulanmaya başlanacak.
