Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, yaptığı açıklamada Mart ayı ve Ramazan dönemi fiyat artışlarını değerlendirdi. Buna göre:
-
Limon markette yüzde 53.7 zamlanarak en çok artış gösteren ürün oldu
-
Patates yüzde 38.8, elma yüzde 19.8, sivri biber yüzde 19.5 zam gördü
-
Maydanoz yüzde 8 ile en fazla ucuzlayan ürün oldu
Kuru bakliyatta üretici-market uçurumu: 3 kata varan fark
Bayraktar'ın paylaştığı çarpıcı verilere göre:
-
Kuru fasulye üreticide 33.29 TL iken markette 102.53 TL (yüzde 208 fark)
-
Nohut 31.56 TL → 96.82 TL (yüzde 206.8 fark)
-
Kuru kayısı 150 TL → 453.70 TL (yüzde 202.5 fark)
"Tarladan markete fiyatlar 3 katına çıkıyor" diyen Bayraktar, bu farkın temelinde nakliye, aracı maliyetleri ve market kâr marjları olduğunu vurguladı.
Doğal afetler ve bayram talebi fiyatları nasıl etkiledi?
Bayraktar, fiyat artışlarının ardındaki nedenleri şöyle açıkladı:
-
Don olayları: Çukurova'da limon bahçelerinde yüzde 50-60, patateste yüzde 30-35 verim kaybı
-
Ramazan talebi: Antep fıstığı ve bakliyat ürünlerine talep patlaması
-
Sera hasarları: Kar nedeniyle yıkılan seralarda yeşil soğan ve ıspanak arzı düştü
-
Sel felaketleri: Bafra'da beyaz lahana, maydanoz gibi ürünlerde stok sorunu
Çiftçinin artan maliyetleri: Gübrede yıllık yüzde 34.6 zam
Üreticinin girdi maliyetlerindeki artışlara da değinen Bayraktar:
-
Gübre: 20.20.0 kompoze gübre yıllık yüzde 34.6 zamlandı
-
Yem: Süt yemi yüzde 24.9, besi yemi yüzde 24.8 pahalılaştı
-
Enerji: Elektrikte yüzde 30.4, mazotta yüzde 11.1 artış
-
İlaç: Zirai ilaç fiyatları yüzde 14.9 yükseldi
Bayraktar, "Üretici eline geçen fiyatla tüketicinin ödediği arasındaki makas kapanmalı" çağrısı yaparak, aracı zincirinin kısaltılması gerektiğini ifade etti.