Türkiye'de sigara ve diğer tütün ürünlerinin satışına yönelik yeni bir düzenleme gündemde. Sağlık Bakanlığı ile AK Parti Grup Başkanlığının üzerinde çalıştığı sağlık düzenlemesi kapsamında, 18 yaşından küçüklere sigara satışının önlenmesi amacıyla elektronik kimlik doğrulama sisteminin hayata geçirilmesi planlanıyor.
Türkiye gazetesinin aktardığı kanun teklifi taslağına göre, market, bakkal ve büfe gibi tütün ürünleri satış noktalarında alıcıların yaşları QR kod aracılığıyla kontrol edilecek.
Yeni sistemde satıcıların müşterilerin adı, doğum tarihi veya diğer kişisel bilgilerine erişmeden yaş doğrulaması yapabilmesi hedefleniyor.
Sigara alırken QR kod okutulacak
Hazırlıkları devam eden düzenlemede, sigara satın almak isteyen kişilerin yaşının elektronik ortamda doğrulanması öngörülüyor. Taslakta değerlendirilen modele göre, ilgili kamu otoritesi tarafından oluşturulacak QR kod üzerinden yaş kontrolü gerçekleştirilecek.
Sistem, kişinin T.C. kimlik numarasıyla eşleşen bilgiler üzerinden 18 yaşını doldurup doldurmadığını belirleyecek. Böylece satış görevlisi, müşterinin kimlik bilgilerinin tamamını görmeden yasal yaş sınırına uygun olup olmadığını öğrenebilecek.
QR kod uygulamasının teknik ayrıntıları ise henüz kesinleşmedi.
Satıcılar kişisel bilgileri göremeyecek
Yeni sistemin dikkat çeken özelliklerinden biri de kişisel verilerin korunmasına yönelik planlanan yapı olacak. Taslağa göre elektronik doğrulama sırasında satıcılara müşterinin adı, tam yaşı veya diğer kişisel bilgileri aktarılmayacak.
Satış noktasında yalnızca kişinin 18 yaşını doldurup doldurmadığına ilişkin doğrulama sonucu görüntülenebilecek. Bu yöntemle hem yaş sınırının daha etkin denetlenmesi hem de kişisel bilgilerin gereksiz şekilde paylaşılmasının önüne geçilmesi amaçlanıyor.
Market ve büfelerde yeni uygulama
Düzenlemenin hayata geçirilmesi halinde sigara satışı yapılan market, bakkal, büfe ve diğer yetkili satış noktalarında elektronik yaş doğrulama sisteminin kullanılması planlanıyor.
Çalışmada Japonya ve Güney Kore'deki elektronik denetim uygulamalarının örnek alındığı belirtiliyor.
İnternet üzerinden gerçekleştirilen satışlarda da yaş doğrulama sisteminin kullanılması değerlendiriliyor. Ancak Türkiye'de tütün ürünlerinin internet üzerinden tüketicilere satışı mevcut mevzuat kapsamında yasak olduğundan, taslaktaki bu ifadenin hangi işlemleri kapsayacağı ayrıca açıklığa kavuşturulmayı gerektiriyor.
