EYT düzenlemesiyle belirli bir kesimin emeklilik hakkına kavuşmasının ardından, kapsam dışında kalan vatandaşların kademeli emeklilik beklentisi gündemdeki yerini koruyor. Özellikle 8 Eylül 1999 sonrası sigorta başlangıcı bulunan çalışanlar, yaş ve prim şartlarının sigorta giriş tarihine göre yeniden düzenlenmesini talep ediyor.
2026 yılı itibarıyla kademeli emeklilik konusunda resmi bir yasal düzenleme yürürlüğe girmiş değil. Vatandaşların gözü ise Türkiye Büyük Millet Meclisi’nden gelecek olası adımlarda.
Kademeli emeklilik için henüz kesin karar yok
Kademeli emeklilik düzenlemesi ile ilgili beklentiler devam etse de şu ana kadar yürürlüğe giren bir kanun bulunmuyor. Çalışma hayatında uzun süredir tartışılan düzenleme, EYT kapsamına giremeyen sigortalılar için yeni bir geçiş modeli oluşturulmasını hedefliyor.
Mevcut sistemde emeklilik şartları; sigorta başlangıç tarihi, bağlı olunan sigorta kolu, prim gün sayısı ve yaş kriterlerine göre belirleniyor. Kademeli emeklilik konusunda ise yeni bir yaş veya prim tablosu henüz resmi olarak açıklanmış değil.
Kamuoyunda farklı tablolar ve hesaplamalar paylaşılırken, bu bilgilerin herhangi bir yasal karşılığı bulunmuyor. Yeni şartların belirlenebilmesi için Meclis’ten çıkacak bir düzenlemenin yasalaşması gerekiyor.
Meclis gündeminde hangi çalışmalar var?
Kademeli emeklilik talepleri, zaman zaman TBMM gündemine kanun teklifleri ve soru önergeleriyle taşındı. Bu kapsamda sigorta başlangıç tarihine göre kademeli geçiş uygulanması yönünde çeşitli öneriler sunuldu.
Ancak Meclis’e gelen teklifler şu aşamada yasalaşmış değil. Kademeli emeklilik hakkının uygulanabilmesi için teklifin komisyon süreçlerinden geçmesi, Genel Kurul’da kabul edilmesi ve Resmi Gazete’de yayımlanması gerekiyor.
Bu nedenle mevcut durumda vatandaşların emeklilik hesaplamaları, yürürlükteki sosyal güvenlik mevzuatına göre yapılmaya devam ediyor.
2000-2008 arası sigorta girişi olanlar emekli olacak mı?
Özellikle 2000-2008 yılları arasında sigorta girişi bulunan vatandaşlar, kademeli emeklilik beklentisinin merkezinde yer alıyor. Bu grup, EYT düzenlemesinin dışında kaldığı için kendileri için farklı bir geçiş sistemi uygulanıp uygulanmayacağını merak ediyor.
Ancak bugün itibarıyla bu tarihler arasında sigorta başlangıcı olanlara özel bir erken emeklilik düzenlemesi bulunmuyor. Bu kişiler, mevcut SGK kurallarındaki yaş ve prim şartlarını yerine getirmeleri halinde emekli olabiliyor.
8 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 tarihleri arasında ilk kez 4/a kapsamında sigortalı olan çalışanlar için mevcut sistemde belirli prim ve yaş koşulları uygulanıyor.
Mevcut emeklilik şartları nasıl?
Yürürlükteki düzenlemeye göre 8 Eylül 1999 sonrası sigorta başlangıcı bulunan çalışanlar için emeklilik şartları, sigorta giriş tarihine ve prim durumuna göre hesaplanıyor.
4/a kapsamındaki sigortalılar için genel olarak iki farklı seçenek bulunuyor. Buna göre çalışanlar, 7000 prim gününü tamamlayarak yaş şartıyla veya 25 yıl sigortalılık süresi ve en az 4500 prim günü koşullarını sağlayarak emeklilik hakkı elde edebiliyor.
Bu kapsamda kadınlarda 58, erkeklerde ise 60 yaş şartı uygulanıyor. Ancak kişilerin kesin emeklilik tarihi; işe giriş tarihi, prim gün sayısı ve sigorta durumuna göre değişiklik gösterebiliyor.
Yeni düzenleme olursa şartlar yeniden belirlenecek
Kademeli emeklilik konusunda olası bir yasal düzenleme yapılması halinde kapsam, yaş şartı ve prim gün sayıları hazırlanacak kanunla netleşecek.
Uzmanlar, resmi bir düzenleme açıklanmadan sosyal medyada yayılan emeklilik tablolarına göre işlem yapılmaması gerektiğine dikkat çekiyor. Vatandaşların emeklilik durumlarını SGK kayıtları üzerinden takip etmeleri ve resmi açıklamaları beklemeleri gerekiyor.
Şu an için kademeli emeklilik yasalaşmış değil. 2000-2008 sigorta girişliler başta olmak üzere milyonlarca çalışan, konuya ilişkin Meclis’ten gelecek yeni gelişmeleri takip ediyor.
