Türkiye'de milyonlarca bina ve yapı sektörünü yakından ilgilendiren önemli bir düzenleme için hazırlık başlıyor. 2027 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı'na göre, Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği güncellenecek. Yeni düzenlemeyle yapıların afetlere karşı dayanıklılığının artırılması, mevcut mevzuatın gözden geçirilmesi ve uygulama süreçlerinin geliştirilmesi hedefleniyor. 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş depremlerinde yaşanan büyük yıkımın ardından gündeme gelen yapı güvenliği konusunda, 2027 yılında yeni adımlar atılması planlanıyor.
Depreme dayanıklı binalar için yeni dönem
Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı'nda, mevcut ve yeni yapılacak tüm alt ve üstyapıların afetlere karşı direncinin artırılması öncelikli hedefler arasında gösterildi. Bu doğrultuda, afetlere dayanıklı yapılaşmaya ilişkin mevzuat yeniden değerlendirilecek. Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği'nin revize edilmesiyle birlikte yeni yapıların güvenliğine yönelik teknik düzenlemelerin güncellenmesi amaçlanıyor. Yönetmelikte yapılacak değişikliklerin ayrıntıları ise henüz açıklanmadı.
Birden fazla afet riski dikkate alınacak
Yeni dönemde yalnızca deprem değil, farklı afet tehlikelerinin de yapılaşma süreçlerinde dikkate alınması öngörülüyor. Program kapsamında, yeni yapılacak alt ve üstyapılarda çoklu afet tehlikelerinin değerlendirilmesi hedefleniyor. Böylece yapıların yalnızca depreme karşı değil, bulundukları bölgelerde karşılaşabilecekleri diğer afet risklerine karşı da daha dayanıklı hale getirilmesi amaçlanıyor.
Mühendisler ve uygulayıcılar için eğitimler hazırlanacak
Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği'nin güncellenmesinin ardından uygulama süreçlerine yönelik eğitim materyalleri hazırlanacak. Yeni düzenlemelerin doğru ve etkin şekilde uygulanabilmesi amacıyla eğitim faaliyetleri planlanacak. Çalışmaların koordinasyonunda İçişleri Bakanlığı sorumlu kurum olarak yer alacak. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, AFAD, yerel yönetimler, üniversiteler ve ilgili kuruluşlar da sürece katkı sağlayacak.
Okul ve hastanelerde güçlendirme sürecek
2027 programında kamu binalarının depreme karşı güvenliğinin artırılmasına yönelik çalışmalara da yer verildi. Özellikle eğitim ve sağlık hizmetlerinin sunulduğu kamu yapılarının afetlere karşı daha dirençli hale getirilmesi hedefleniyor. Bu kapsamda Kamu Binaları Deprem Dayanımı ve Enerji Verimliliği Projesi sürdürülecek. Kamu binalarının depreme karşı güçlendirilmesinin yanı sıra enerji verimliliğinin artırılmasına yönelik uygulamalara da devam edilecek. Söz konusu çalışmaların sorumluluğunu Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı üstlenecek.
İzmir için de kritik öneme sahip
Deprem riskiyle karşı karşıya bulunan İzmir açısından da yönetmelikte yapılacak değişiklikler büyük önem taşıyor. 30 Ekim 2020'de yaşanan İzmir depremi, özellikle mevcut yapı stokunun güvenliği ve zemin koşullarının önemini bir kez daha ortaya koymuştu. Kentte riskli yapıların tespiti, mevcut binaların güçlendirilmesi ve yeni yapıların güvenli şekilde inşa edilmesi konuları gündemdeki yerini koruyor. 2027 yılında güncellenmesi planlanan yönetmeliğin, İzmir'de gerçekleştirilecek yeni inşaat projeleri ve yapı güvenliğine yönelik uygulamalar açısından da önem taşıması bekleniyor. Ancak mevcut binalara yönelik yeni zorunlulukların getirilip getirilmeyeceği, yönetmelik değişikliğinin kapsamının açıklanmasıyla netleşecek.
6 Şubat depremlerinin ardından yeni adım
Türkiye, 6 Şubat 2023'te Kahramanmaraş merkezli meydana gelen depremlerde büyük bir felaket yaşadı. 11 ili etkileyen depremlerde 53 binden fazla kişi hayatını kaybederken, çok sayıda bina yıkıldı veya ağır hasar gördü. Yaşanan felaket, yapı güvenliği, denetim süreçleri ve afetlere hazırlık konularının önemini bir kez daha gündeme taşıdı. 2027 yılında hayata geçirilmesi planlanan yönetmelik değişikliğiyle, Türkiye'nin afetlere karşı daha dirençli bir yapılaşma sistemine kavuşması hedefleniyor.
