Türkiye'de yıllardır devam eden iç göç hareketleri, şehirlerin nüfus yapısını önemli ölçüde değiştirdi. İş olanakları, eğitim, sanayi yatırımları ve yaşam koşulları nedeniyle milyonlarca vatandaş doğduğu veya nüfusa kayıtlı olduğu şehirden farklı bir ilde yaşamını sürdürüyor. Özellikle İstanbul, Ankara, İzmir, Bursa ve Kocaeli gibi büyükşehirler, Türkiye'nin farklı bölgelerinden yoğun göç alıyor. Peki, herkes yaşadığı şehirden ayrılıp nüfusa kayıtlı olduğu memlekette yaşamaya başlasaydı Türkiye'nin en kalabalık illeri hangileri olurdu? TÜİK'in nüfusa kayıtlı olunan il verilerinden hareketle hazırlanan karşılaştırma, alışılmış nüfus sıralamasını değiştiren sonuçlar ortaya koydu.

İzmir'in nüfusu 2 milyonun altına düşerdi

Türkiye'nin en kalabalık üçüncü ili olan İzmir, nüfusa kayıtlı olunan il esas alındığında dokuzuncu sıraya geriliyor. Araştırmada yer alan verilere göre Türkiye genelinde İzmir nüfusuna kayıtlı 1 milyon 943 bin 223 kişi bulunuyor. Bu rakam, İzmir'de yaşayan toplam nüfusun oldukça altında kalıyor. Türkiye'nin farklı illerinden göç alan İzmir'de yaşayanların önemli bir bölümü başka şehirlerin nüfus kütüklerine kayıtlı. Herkesin kendi nüfusuna kayıtlı olduğu ilde yaşadığı varsayımında ise İzmir'in nüfusu 2 milyonun altına inerken kent, Türkiye'nin en kalabalık ilk 10 ili arasındaki yerini koruyor.

İstanbul zirveyi kaybediyor!

Türkiye'nin açık ara en kalabalık şehri olan İstanbul, nüfusa kayıtlı olunan il sıralamasında beklenmedik biçimde üçüncü sıraya geriliyor. Verilere göre Türkiye genelinde İstanbul nüfusuna kayıtlı 2 milyon 603 bin 870 kişi bulunuyor. İstanbul'un önüne ise Şanlıurfa ve Konya geçiyor. Bu sonuç, İstanbul'un mevcut nüfusunun ne kadar büyük bölümünün Türkiye'nin diğer illerine kayıtlı vatandaşlardan oluştuğunu ortaya koyuyor. Özellikle iş, eğitim ve ticaret amacıyla İstanbul'a yönelen göç hareketleri, kentin nüfus büyüklüğünde belirleyici rol oynuyor.

Türkiye'nin en kalabalık ili Şanlıurfa olurdu

Herkesin nüfusa kayıtlı olduğu şehirde yaşadığı varsayıldığında Türkiye'nin en kalabalık ili Şanlıurfa oluyor. Ülke genelinde Şanlıurfa nüfusuna kayıtlı kişi sayısı 3 milyon 205 bin 103'e ulaşıyor. Şanlıurfa'yı 2 milyon 702 bin 482 kişiyle Konya takip ediyor. İstanbul ise 2 milyon 603 bin 870 kişiyle üçüncü sırada bulunuyor. Dördüncü sıraya 2 milyon 486 bin 449 kişiyle Diyarbakır yerleşirken Ankara 2 milyon 75 bin 894 kişiyle beşinci sırada kalıyor.

Ege illerinde tablo nasıl değişiyor?

Araştırmada Ege Bölgesi'ndeki şehirlerin nüfusa kayıtlı kişi sayıları da dikkat çekiyor. İzmir, 1 milyon 943 bin 223 kişiyle bölgedeki en yüksek rakama sahip il olurken Manisa 1 milyon 423 bin 251 kişiyle Türkiye genelinde 21'inci sırada yer alıyor. Afyonkarahisar'ın nüfusa kayıtlı kişi sayısı 1 milyon 168 bin 259, Denizli'nin 979 bin 694, Aydın'ın 943 bin 411, Kütahya'nın 735 bin 694, Muğla'nın 667 bin 264 ve Uşak'ın 416 bin 821 olduğu görülüyor. Özellikle İzmir, Aydın ve Muğla gibi göç alan illerin mevcut nüfus büyüklükleri ile nüfusa kayıtlı kişi sayıları arasındaki farklılık, bölgedeki nüfus hareketliliğini ortaya koyuyor.

İşte herkes memleketinde yaşasaydı Türkiye'nin en kalabalık 20 ili

Nüfusa kayıtlı olunan il esas alındığında Türkiye'nin en kalabalık 20 ili şöyle sıralanıyor:

Sıra İl Nüfusa kayıtlı kişi sayısı
1 Şanlıurfa 3.205.103
2 Konya 2.702.482
3 İstanbul 2.603.870
4 Diyarbakır 2.486.449
5 Ankara 2.075.894
6 Samsun 2.032.154
7 Sivas 1.988.289
8 Erzurum 1.987.876
9 İzmir 1.943.223
10 Hatay 1.895.656
11 Bursa 1.854.212
12 Adana 1.830.974
13 Gaziantep 1.830.380
14 Mardin 1.800.184
15 Van 1.707.753
16 Kahramanmaraş 1.663.566
17 Ordu 1.602.426
18 Trabzon 1.586.303
19 Kayseri 1.528.825
20 Malatya 1.423.293

Anadolu şehirleri üst sıralara yükseliyor

Nüfusa kayıtlı olunan il verileri, özellikle Anadolu şehirlerinin Türkiye'nin farklı bölgelerine verdiği göçün büyüklüğünü gösteriyor. Sivas'ın yaklaşık 2 milyon, Erzurum'un yine yaklaşık 2 milyon ve Samsun'un 2 milyonun üzerinde nüfusa kayıtlı kişiye sahip olması dikkat çekiyor. Bu illerin mevcut yerleşik nüfuslarıyla nüfusa kayıtlı vatandaş sayıları arasındaki farklılık, yıllar içerisinde gerçekleşen göçün önemli bir göstergesi olarak değerlendiriliyor. Özellikle İstanbul, Ankara ve İzmir'e yerleşen Anadolu kökenli nüfus, büyükşehirlerin bugünkü demografik yapısını oluşturuyor.

Uyuyan kocasının üzerine kaynar su döküp intihar etti!
Uyuyan kocasının üzerine kaynar su döküp intihar etti!
İçeriği Görüntüle

Türkiye'nin en az nüfusa kayıtlı ili Yalova

Listenin son sırasında ise Yalova bulunuyor. Türkiye genelinde Yalova nüfusuna kayıtlı kişi sayısı 131 bin 80 olarak hesaplanıyor. Yalova'yı 256 bin 768 kişiyle Tunceli, 271 bin 776 kişiyle Bilecik ve 288 bin 939 kişiyle Bayburt takip ediyor. Bartın, Kilis, Karabük, Iğdır ve Hakkari de nüfusa kayıtlı kişi sayısının görece düşük olduğu iller arasında yer alıyor.

İşte 81 ilin tamamının nüfus sıralaması

Türkiye genelinde nüfusa kayıtlı olunan il esas alındığında 81 ilin sıralaması şöyle oluşuyor:

Sıra İl Kişi sayısı
1 Şanlıurfa 3.205.103
2 Konya 2.702.482
3 İstanbul 2.603.870
4 Diyarbakır 2.486.449
5 Ankara 2.075.894
6 Samsun 2.032.154
7 Sivas 1.988.289
8 Erzurum 1.987.876
9 İzmir 1.943.223
10 Hatay 1.895.656
11 Bursa 1.854.212
12 Adana 1.830.974
13 Gaziantep 1.830.380
14 Mardin 1.800.184
15 Van 1.707.753
16 Kahramanmaraş 1.663.566
17 Ordu 1.602.426
18 Trabzon 1.586.303
19 Kayseri 1.528.825
20 Malatya 1.423.293
21 Manisa 1.423.251
22 Mersin 1.409.834
23 Tokat 1.399.393
24 Çorum 1.331.917
25 Ağrı 1.283.450
26 Balıkesir 1.276.093
27 Antalya 1.255.834
28 Yozgat 1.246.902
29 Adıyaman 1.220.603
30 Afyonkarahisar 1.168.259
31 Giresun 1.159.815
32 Kastamonu 1.077.670
33 Sakarya 1.030.639
34 Kars 1.016.817
35 Muş 1.015.358
36 Denizli 979.694
37 Aydın 943.411
38 Elazığ 942.972
39 Bitlis 890.517
40 Batman 888.122
41 Siirt 870.385
42 Rize 782.658
43 Eskişehir 754.969
44 Şırnak 745.421
45 Zonguldak 735.830
46 Kütahya 735.694
47 Sinop 716.440
48 Osmaniye 715.300
49 Kocaeli 692.930
50 Çankırı 686.967
51 Niğde 678.344
52 Muğla 667.264
53 Amasya 655.598
54 Erzincan 643.919
55 Aksaray 602.971
56 Bingöl 595.180
57 Kırşehir 585.776
58 Tekirdağ 566.243
59 Isparta 564.561
60 Çanakkale 555.158
61 Ardahan 553.697
62 Nevşehir 546.494
63 Kırıkkale 542.951
64 Edirne 500.733
65 Gümüşhane 458.887
66 Artvin 450.989
67 Bolu 448.482
68 Kırklareli 441.582
69 Düzce 439.196
70 Uşak 416.821
71 Karaman 397.223
72 Burdur 378.437
73 Hakkari 369.399
74 Iğdır 366.827
75 Karabük 353.343
76 Kilis 351.806
77 Bartın 344.965
78 Bayburt 288.939
79 Bilecik 271.776
80 Tunceli 256.768
81 Yalova 131.080

İzmir'in nüfusu neden bu kadar farklı?

İzmir'in mevcut nüfusu ile İzmir nüfusuna kayıtlı kişi sayısı arasındaki farklılığın temelinde kentin uzun yıllardır göç alması bulunuyor. Sanayi, ticaret, turizm, eğitim ve hizmet sektörlerinde sunduğu iş olanakları, Türkiye'nin farklı bölgelerinden vatandaşların İzmir'e yerleşmesinde etkili oluyor. Özellikle Ege Bölgesi'nin diğer illerinden ve Anadolu'nun çeşitli şehirlerinden gelen nüfus, İzmir'in demografik yapısında önemli yer tutuyor. Bu nedenle kentte yaşayan milyonlarca kişi, nüfus kütüğünde başka bir ile kayıtlı bulunuyor.

Herkes memleketine dönseydi Türkiye nasıl değişirdi?

Herkesin nüfusa kayıtlı olduğu ilde yaşaması varsayımı, Türkiye'nin mevcut nüfus dağılımıyla oldukça farklı bir tablo ortaya koyuyor. İstanbul üçüncü sıraya gerilerken Şanlıurfa, Konya, Diyarbakır, Samsun, Sivas ve Erzurum gibi şehirler üst sıralara yükseliyor. İzmir ise 1 milyon 943 bin 223 kişiyle Türkiye'nin dokuzuncu en kalabalık ili oluyor. Ancak bu çalışma gerçek bir nüfus hareketini veya geleceğe ilişkin bir göç tahminini göstermiyor. Veriler yalnızca vatandaşların nüfusa kayıtlı olduğu iller esas alınarak hazırlanan varsayımsal bir dağılımı ifade ediyor.

Kaynak: AJANSLAR