Aydın Büyükşehir Belediye Başkanı Özlem Çerçioğlu'nun Ağustos 2025'te CHP'den ayrılarak AK Parti'ye katılmasının ardından belediyenin mali işlemlerine ilişkin Sayıştay raporu gündeme geldi. Belediyenin 2025 yılı hesap ve işlemlerini inceleyen Sayıştay, raporun "Diğer Bulgular" bölümünde 8 ayrı tespit sıraladı. Bunların bir bölümünün önceki yıllarda da raporlara yansıdığı belirtilirken, özellikle voleybol takımı için kiralanan 20 daire, ihalesiz işletilen binlerce ticari plaka ve tahsil edilemeyen belediye gelirleri dikkat çekti.

Voleybol takımı için 20 eşyalı daire kiralandı

Sayıştay raporunun en dikkat çekici bulgularından biri, belediyenin voleybol takımı için yaptığı konut kiralamaları oldu. Denetçiler, Aydın Büyükşehir Belediyesi voleybol takımı için 20 adet 1+1 eşyalı daire kiralandığını tespit etti. Söz konusu kiralamalar, Cumhurbaşkanlığı Tasarruf Genelgesi'ne uygun bulunmayan harcamalar arasında gösterildi. Raporda, belediyenin çeşitli birimleri tarafından yapılan harcamaların tasarruf tedbirleriyle uyumlu olmadığına dikkat çekildi. Voleybol takımı için kiralanan dairelerin yanı sıra temsil, ağırlama, tören ve tanıtım giderleri ile bazı demirbaş alımlarının da mevzuata uygun olmadığı belirtildi. Ancak raporda aktarılan bulgularda dairelerin yalnızca 6 sporcu için kiralandığına veya konutların lüks nitelikte olduğuna ilişkin doğrulanmış bir bilgi bulunmuyor.

Yerel basına her ay düzenli ödeme yapılmış

Denetimlerde belediyenin yerel basın kuruluşlarına yaptığı ödemeler de incelemeye alındı. Sayıştay, bazı yerel basın kuruluşlarına her ay düzenli olarak ödeme yapıldığını ve bu harcamaların Cumhurbaşkanlığı Tasarruf Genelgesi kapsamında uygun bulunmadığını belirtti. Raporda, belediyenin temsil, tören, ağırlama ve tanıtım faaliyetleri kapsamında gerçekleştirdiği çeşitli harcamaların da tasarruf tedbirlerine aykırı olduğu ifade edildi. Bu harcamaların yanı sıra bazı demirbaş alımları da denetçilerin eleştirdiği uygulamalar arasında yer aldı.

5 bin 444 ticari plaka ihalesiz işletilmiş

Sayıştay'ın ulaştırma alanındaki tespitleri de dikkat çekti. Rapora göre Aydın genelinde minibüs, otobüs, servis ve taksilere ait toplam 5 bin 668 ticari plakanın yalnızca 124'ü ihale yoluyla verildi. Geriye kalan 5 bin 444 plakanın ise ihalesiz ve süresiz olarak işletildiği belirlendi. Denetçiler, ticari plakaların tahsisinde 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümlerinin dikkate alınması gerektiğini vurguladı. Söz konusu uygulamanın belediyenin ulaşım hizmetleri üzerindeki denetimi ve kamu kaynaklarının kullanımı açısından sorun oluşturduğuna dikkat çekildi. Ayrıca belediyenin mülkiyetinde veya tasarrufunda bulunan bazı taksi durakları için alınması gereken ecrimisil bedellerinin tahsil edilmediği de rapora yansıdı.

Kuşadası, Didim ve Nazilli'de yeşil alan işgalleri

Sayıştay denetçileri, Aydın'ın turizm ve yerleşim açısından önemli ilçelerinden Kuşadası, Didim ve Nazilli'deki kamu alanlarına ilişkin de önemli tespitlerde bulundu. Raporda, imar planlarında 4 bin metrekare ve üzerindeki yeşil alanlar ile park alanlarında, ayrıca 12 metre ve üzerindeki yollarda işgal ve yapılaşmalar bulunduğu belirtildi. Bu alanların kullanımına karşılık tahsil edilmesi gereken ecrimisil bedellerinin alınmadığı tespit edildi. Denetçiler, kamuya ait alanların mevzuata uygun şekilde kullanılmasının sağlanması ve işgallerden kaynaklanan alacakların tahsil edilmesi gerektiğine dikkat çekti.

Belediyenin 6,7 milyon TL kira alacağı tahsil edilemedi

Aydın Büyükşehir Belediyesi'nin önceki yıllardan devreden kira alacakları da Sayıştay'ın gündemindeydi. Rapora göre 31 Aralık 2025 tarihi itibarıyla tahsil edilemeyen kira alacaklarının toplamı 6 milyon 699 bin 349 TL'ye ulaştı. Denetçiler, alacakların zamanında tahsil edilmemesinin özellikle yüksek enflasyon ortamında belediyenin mali kaynakları açısından olumsuz sonuçlar doğurabileceğini vurguladı. Raporda, enflasyonun etkisi nedeniyle idare alacaklarının gecikmeden tahsil edilmesinin önem taşıdığı belirtildi.

Belediyenin tahsilat oranı yüzde 73,8'de kaldı

Sayıştay'ın mali incelemelerinde belediyenin gelir toplama performansı da değerlendirildi. Aydın Büyükşehir Belediyesi'nin ortalama tahsilat oranının yüzde 73,8 seviyesinde kaldığı, bazı gelir kalemlerinde ise bu oranın çok daha düşük olduğu ortaya konuldu. 2025 yılı verilerine göre ecrimisil gelirlerinin yalnızca yüzde 35,46'sı tahsil edilebilirken, ilan ve reklam vergisinde tahsilat oranı yüzde 56,69 oldu. İşgal harçlarında ise tahsilat oranı yüzde 68,96 olarak gerçekleşti.

Kapadokya'da peribacası faciası: 3 ölü, 5 yaralı!
Kapadokya'da peribacası faciası: 3 ölü, 5 yaralı!
İçeriği Görüntüle

Gelir kalemi

Tahsilat oranı

Ecrimisil gelirleri

%35,46

İlan ve reklam vergisi

%56,69

İşgal harçları

%68,96

Belediye genel ortalaması

%73,80

Bu rakamlar, belediyenin bazı gelir kaynaklarından beklenen tahsilatı gerçekleştiremediğini gösterdi.

Sayıştay'dan borçlanma ve faiz gideri uyarısı

Düşük tahsilat oranlarının belediyenin finansman ihtiyacını artırabileceğine dikkat çeken Sayıştay denetçileri, gelirlerin yeterince toplanamamasının bankalardan borçlanmayı zorunlu hale getirebileceği uyarısında bulundu. Raporda, finansman maliyetlerinin belediye bütçesine etkisine ilişkin şu değerlendirme yapıldı:

"Düşük tahsilat oranları, belediyenin ihtiyaç duyduğu finansman ihtiyacını bankalardan borçlanma yolu ile karşılama sonucunu da doğurmaktadır. Faiz giderleri başta olmak üzere toplam finansman maliyetinin belediye mali yapısı üzerinde oluşturacağı olumsuz etki çok açıktır."

Denetçiler, belediyenin özellikle düşük tahsilat oranına sahip gelir kalemlerinde daha etkin bir takip ve tahsilat mekanizması oluşturması gerektiğini belirtti.

Bir işçinin 300 günden fazla yıllık izni birikti

Sayıştay raporunda belediye personelinin yıllık izinlerine ilişkin tespitlere de yer verildi. Denetimlerde kadrolu 76 işçinin yıllık ücretli izinlerinin düzenli şekilde kullandırılmadığı, bazı çalışanların yıllar boyunca izin biriktirdiği belirlendi. Yapılan incelemede bir işçinin 300 günden fazla, 2 işçinin 200 ile 300 gün arasında, 12 işçinin 100 ile 200 gün arasında, 36 işçinin ise 50 ile 100 gün arasında kullanılmamış yıllık izni bulunduğu tespit edildi. Denetçiler, işçilerin yıllık izin haklarının zamanında kullandırılmamasının gelecekte belediye açısından önemli bir mali yük oluşturabileceğini belirtti. Birikmiş izinlerin iş sözleşmelerinin sona ermesi halinde ücret alacağına dönüşebileceğine dikkat çekildi.

Belediye araçlarının muayeneleri geciktirilmiş

Raporda belediyenin araç filosuna ilişkin eksiklikler de yer aldı. Sayıştay, belediyeye ait bazı araçların zorunlu periyodik muayenelerinin zamanında yaptırılmadığını tespit etti. Araç muayenelerinin yasal süreler içerisinde tamamlanması gerektiğine dikkat çekilirken, belediyenin bu konudaki takip ve kontrol mekanizmalarını güçlendirmesi istendi.

Ön mali kontrol sisteminde eksiklikler tespit edildi

Sayıştay denetçilerinin dikkat çektiği bir başka konu da belediyenin ön mali kontrol mekanizması oldu. Raporda, ön mali kontrol sisteminin tam olarak oluşturulmadığı ve özellikle hukuk biriminden gelen harcama belgelerinin kontrollerinde eksiklikler bulunduğu belirtildi. Belediye harcamalarının mevzuata uygunluğunun ödeme aşamasından önce denetlenmesi gerektiğine işaret eden Sayıştay, kontrol süreçlerinin etkinleştirilmesinin kamu kaynaklarının doğru kullanılması açısından önem taşıdığını vurguladı.

Sayıştay raporundaki bulgular yeniden gündemde

Aydın Büyükşehir Belediyesi'nin 2025 yılı denetim raporunda ortaya konulan 8 bulgu, belediyenin gelir yönetiminden personel haklarına, ulaşım hizmetlerinden harcama disiplinine kadar farklı alanlarda eksiklikler bulunduğunu ortaya koydu. Özellikle 5 bin 444 ticari plakanın ihalesiz işletilmesi, voleybol takımı için 20 eşyalı daire kiralanması, yerel basına yapılan düzenli ödemeler ve tahsil edilemeyen milyonlarca liralık alacaklar raporun en dikkat çekici başlıklarını oluşturdu. Sayıştay'ın önceki yıllarda da bazı benzer eksiklikleri tespit etmiş olması, sorunların giderilmesine yönelik alınan tedbirleri de önemli hale getirdi. Denetim bulguları, belediyenin mali kontrol ve tahsilat süreçlerinde iyileştirmeye ihtiyaç bulunduğunu gösterirken, raporda yer alan her tespit tek başına kesinleşmiş bir kamu zararı veya suç kararı anlamına gelmiyor.

Kaynak: AJANSLAR