Enflasyonla ilgili haberler onları pek ilgilendirmiyor. Emekliler dar gelirliler için sebze meyve fiyatları önemli. Onların enflasyonu çarşı, pazar.
Peki tarla fiyatları neden katlanarak pazara geliyor.
Çünkü üreticiden tüketiciye uzanan zincirde lojistik, depolama, fire, finansman ve perakende maliyetleri fiyatlara ekleniyor.
Çiftçinin bugün en önemli sıkıntısı pazarlama sorunu.
Gıda fiyatlarındaki iklim değişikliği yalnızca üretim miktarını değil, maliyetleri de artırıyor.
Türkiye birçok tarım ürününde güçlü üretim kapasitesine sahip olmakla birlikte bazı ürün ve girdilerde ithalata ihtiyaç duyuyor.
Gıda fiyatlarının kalıcı hale gelmesinde uzun vadeli yapısal unsurlar da var. Bunlar ekilen alanlar, nadas alanları, meyve ve sebze üretim alanları ile tarımsal istihdamın zaman içinde değiştiğini gösteriyor.
Kentleşme, tarım dışı kullanım baskısı, miras yoluyla arazi parçalanması, yüksek girdi maliyetleri, sulama sorunları ve kırsalda genç nüfusun azalması üretim kararlarını etkileyebiliyor.
Çiftçinin üretimden vazgeçmesi veya daha az riskli ürüne yönelmesi, bazı ürünlerde arz daralmasına yol açıyor.
***
Gıda fiyatlarını etkileyen ancak çoğu zaman görünmeyen alanlardan biri kayıp ve israftır.
İktisatçılar ise döviz kuru, enflasyon beklentileri, ücretler, finansman maliyetleri, para politikası ve piyasa rekabeti kanallarını öne çıkarıyor.
Tarım ve Orman Bakanlığı üretim, destekleme, sulama, hayvancılık, bitkisel üretim ve gıda arz güvenliği politikaları üzerinden çerçeve sunuyor. Ticaret Bakanlığı ise haksız fiyat, piyasa gözetimi, dış ticaret tedbirleri ve tedarik zinciri düzenlemeleri açısından rol oynuyor.
Mevcut uluslararası projeksiyonlar, gıda piyasalarında belirsizliğin süreceğine işaret ediyor.
Türkiye’de gıda fiyatlarındaki yükseliş çok katmanlı bir sorun. Fiyat artışının en önemli faktörleri ürün grubuna göre değişiyor.
Türkiye Ziraat Odaları Birliği Ekim ayı verilerine göre, bir tarım ürününün çarşıdaki satış fiyatı üreticiden çıktığı fiyatın yaklaşık 4,5 katı.
Peki çiftçinin elinden düşük ücretler karşılığında çıkan bu ürünlerin fiyatı sofraya ulaşana kadar neden katlanıyor?
Sebze ve meyveler tüketiciye ulaşana kadar uzun bir yolculuk yapıyor.
Uzmanlar, halkın sağlıklı ve erişilebilir gıdaya ulaşması için bu durumun önüne geçilmesi gerektiğini ve çiftçinin desteklenmesi gerektiğini söylüyor.
Sonuçta çiftçinin bugün en önemli sıkıntısı pazarlama sorunu.
Haftaya yeniden buluşmak üzere hoşça kalın dostlar.