İzmir'in Konak ilçesinde yaşanan sel felaketinde, su birikintisine basan iki kişinin elektrik akımına kapılarak hayatını kaybetmesiyle ilgili bilirkişi raporu açıklandı. Raporda, GDZ Elektrik ve İZSU'nun ihmallerinin faciaya yol açtığı belirtildi.
Kablolar standartların altında derinliğe gömülmüş
Bilirkişi raporuna göre, Gdz Elektrik, elektrik kablolarını yönetmeliğe göre 60-80 cm derinliğe gömmesi gerekirken, olay yerinde kabloların sadece 36-45 cm derinlikte olduğu tespit edildi.
İZSU çalışmaları da faciayı tetikledi
İZSU ekiplerinin ise yağmur suyu tahliye mazgalı ve drenaj borusu çalışmaları sırasında elektrik kablolarını yüzeye daha da yaklaştırdığı belirlendi.
Koordinasyon eksikliği faciaya davetiye çıkardı
Raporda, her iki kurumun ihmallerinin yanı sıra koordinasyon eksikliğinin de faciada etkili olduğu vurgulandı. İZSU ekipleri ile Gdz Elektrik arasında altyapı çalışmalarında yeterli koordinasyonun olmadığı, birbirlerini denetleyemedikleri gibi hatalı durumları düzeltme konusunda da işbirliği yapamadıkları ifade edildi.
Raporda ayrıca, TEDAŞ'ın uygulama yönetmeliğinde düzenleme yapılarak, elektrik tesisatı boyunca meydana gelebilecek yalıtım hataları sonucu can kayıplarının önlenmesi için RCD (Artık Akım Koruma Cihazı) ve RCM (Artık Akım İzleme Cihazı) sistemlerinin dağıtım şebekelerinde kullanılmasının zorunlu hale getirilmesi gerektiği belirtildi.
İzmir'in Konak ilçesinde sağanaktan korunmaya çalışırken elektrik akımına kapılan 2 kişinin hayatını kaybetmesiyle ilgili hazırlanan bilirkişi raporunda, Gdz Elektrik'in kabloları yeterli derinliğe gömmediği, İZSU'nun da mazgal yapımı sırasında kabloları yüzeye yaklaştırdığı ve iki kurum arasındaki koordinasyon eksikliğinin arızanın ortaya çıkmasında etkili olduğu görüşüne yer verildi.
Konak'ta 12 Temmuz'da sağanak sırasında su birikintisine basan Özge Ceren Deniz ile İnanç Öktemay'ın elektrik akımına kapılarak hayatını kaybetmesiyle ilgili İzmir Cumhuriyet Başsavcılığının yürüttüğü soruşturma devam ediyor.
İZSU, Gdz Elektrik ve altyapı işlemlerini yürüten firmalardan çalışanların bulunduğu 35 şüpheliden 14'ünün tutuklandığı olayda, bilirkişi heyeti raporu da açıklandı.
KAÇAKLAR YAŞANILAN OLAYIN AÇIK NEDENİ
Bilirkişi incelemesine ilişkin teknik detayların yer aldığı raporda, olay yerini kapsayan Gdz Elektrik'e ait alçak gerilim devrelerinin yalıtım dirençlerinin ölçüldüğü, F ve M besleme devrelerinin birer faz kablosundaki kaçakların yaşanılan olayın açık nedeni olabileceği belirtildi.
Kazı çalışması sonucu M besleme devresine ait tek damarlı kablolardan birisinin yağmur tahliye mazgal kapağı altında sıkışmış ve yalıtımının zedelenmiş durumda olduğunun görüldüğü, F besleme devresine ait arızalı faz iletkenine ise olay yerinde rastlanmadığı kaydedildi.
KABLOLAR YETERLİ DERİNLİĞE GÖMÜLMEMİŞ
Raporda, elektrik kablolarının yönetmeliğe göre yüzeyden 60-80 santimetre derinlikte olması gerekirken olay yeri çevresinde 36-45 santimetre aralığına gömülü olduğu, temasın olduğu noktada ise derinliğin mazgal kapağı seviyesine geldiği aktarıldı.
Raporda, şu görüşlere yer verildi:
"Mazgal kapağı bitişiğinden geçirilen beyaz renkli drenaj borusunun kabloları kapağa doğru yükseltmesi ve bu arada kablo koruyucu borunun bu bölümde iptal edilmiş olması, İZSU uygulamalarının sonucudur. Bu durumun, kazanın asli nedenlerinden biri olduğu kanaatindeyiz. Kabloların 36-45 santimetre aralığındaki derinliğe gömülmüş olması, kazanın yaşanmış olmasının asli nedenlerinden bir diğeri olarak Gediz A.Ş'nin uygulamaları sonucu olduğu kanaatindeyiz. Sonuç olarak her iki kurumun ihmalleri olduğu kanaatine varılmaktadır."
"YEREL KOŞULLARI YETERİNCE DİKKATE ALINMADI"
Raporda, ölüm olayının yaşandığı bölgede İZSU'nun çalışması öncesi de sorunlar yaşandığına ilişkin tanık ve şüpheli ifadelerinin bulunduğuna işaret edilerek, "Olaylar zincirinin 4 Ocak 2024'teki İZSU çalışmasından önce başlamış olması 2015 yılında devreye alınan bu kabloların sorunlarının yalnızca İZSU çalışması ile ilgili olmadığına işaret etmektedir. 5-6 yıl önce yaya kaldırımı altındaki onarımı yapılan yanık kablo arızaları da dikkate alındığında bölgenin denize olan yakınlığı, su taşkınlarına müsaitliği gibi yerel koşulların yeterince dikkate alınmadığı, arızaların kök nedenlerinin analiz edilmeyip bir an önce arızayı gidererek işi sonlandırma alışkanlığı gibi olumsuz uygulamaların olayda etken olabileceği değerlendirilmiştir" ifadeleri yer aldı.
Raporun sonuç bölümünde ölümlere neden olan faz-toprak arızasının yaşanmasında etkili olan unsurlar ise şöyle sıralandı:
"Gdz Elektrik tarafından, 2015 senesinde yapılan altyapı çalışmaları esnasında kabloların, asgari 60-80 santimetre derinliğe gömülmüş olmaması; İZSU ekiplerinin, yağmur suyu tahliye mazgalı ve drenaj borusu ile ilgili işler sırasında elektrik kablolarını yüzeye daha da yakınlaştırmaları, İZSU ekipleri ile Gdz Elektrik arasında altyapı çalışmalarında yeterli koordinasyonun olmaması, birbirlerini denetleyemedikleri gibi hatalı durumları düzeltme konusunda işbirliği yapamamaları olayın yaşanmasında etkili olmuştur."
"TEDAŞ'IN UYGULAMA YÖNETMELİĞİNDE DÜZENLEME YAPILMALI"
Raporda, ayrıca elektrik tesisatı boyunca meydana gelebilecek yalıtım hataları sonucu can kayıplarının önlenmesi için en önemli koruma önlemi olan RCD (Artık Akım Koruma Cihazı) ve RCM (Artık Akım İzleme Cihazı) sistemlerinin dağıtım şebekelerinde kullanımı için TEDAŞ'ın uygulama yönetmeliğinde düzenleme yapılması gerektiği de belirtildi.
Ne olmuştu?
12 Temmuz'da Konak'ta meydana gelen sağanak yağış sırasında, Özge Ceren Deniz ve İnanç Öktemay isimli vatandaşlar, su birikintisine basmaları sonucu elektrik akımına kapılarak hayatlarını kaybetmişti. Olayla ilgili başlatılan soruşturma kapsamında 35 şüpheli hakkında gözaltı kararı verilmiş, 14'ü tutuklanmıştı.