hayatında sıkça karşılaşılan "asgari ücretten gösterilen prim" veya "gerçek ücretin SGK’ye eksik bildirilmesi" sorununa ilişkin yargıdan emsal teşkil edecek bir adım geldi. Kocaeli'de yaşayan bir işçi, emeklilik işlemleri sonrasında geçmişe dönük primlerinin eksik yatırıldığını ve bu durumun emekli maaşını doğrudan düşürdüğünü belirterek hukuk mücadelesi başlattı.
SGK ve işveren "zaman aşımı" savunması yaptı
Emekli yurttaş, Kocaeli 2. İş Mahkemesi’ne başvurarak 11 Nisan 2003 ile 23 Mayıs 2018 tarihleri arasında geçen 15 yıllık çalışma dönemine ilişkin "prime esas kazancının (PEK) tespiti" davası açtı. Davacı, emeklilik aylığının gerçek maaşı üzerinden hesaplanacak yeni prim tutarlarına göre güncellenmesini talep etti.
Davalı Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) avukatları, davanın 5 yıllık hak düşürücü (zaman aşımı) süresi içinde açılmadığını öne sürerek reddini talep etti. Davalı şirket ise işçinin iddialarının asılsız olduğunu, kurum kayıtlarındaki beyanların gerçeği yansıttığını savundu.
Yerel mahkeme ve istinaf emekliyi haklı buldu
Dosyayı ve sunulan delilleri inceleyen Kocaeli 2. İş Mahkemesi, emekli işçiyi kısmen haklı buldu. Mahkeme, davanın konusu olan uzun yıllar boyunca prime esas kazançların gerçek ücret üzerinden ödenmediğini adli tıp ve bilirkişi raporlarıyla saptadı. Yerel mahkeme;
-
Emeklinin prime esas kazancının gerçek maaşı seviyesine yükseltilmesine,
-
SGK tarafından emeklilik maaşının bu yeni prim tutarlarına göre en baştan hesaplanmasına,
-
Oluşan geriye dönük emekli maaş farklarının davacıya ödenmesine hükmetti.
Kararın ardından taraflar dosyayı Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi’ne (İstinaf) taşıdı. Ancak Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi, yapılan tüm itirazları haksız bularak yerel mahkemenin kararını hukuka uygun buldu.
Yargıtay son noktayı koydu: Karar onandı
Davanın temyiz edilmesi üzerine dosya Yargıtay 10. Hukuk Dairesi’nin önüne geldi. Şirket ve SGK kararın bozulmasını isterken, Yargıtay daire üyeleri yerel mahkeme ve istinafın verdiği kararda usul ve yasaya aykırı bir durum bulunmadığına kanaat getirdi.
Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, tarafların temyiz itirazlarını kesin olarak reddederek hükmü onadı. Bu kararla birlikte, çalıştığı dönemde maaşı yüksek olmasına rağmen SGK primleri düşük yatırılan ve bu yüzden düşük emekli maaşı alan tüm yurttaşlar için geriye dönük hak arama yolu güçlü bir hukuki dayanağa kavuşmuş oldu.
