Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Başkanı Fatih Karahan, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda ekonomiye ilişkin önemli açıklamalarda bulundu. Karahan’ın sunumunda fonlardan çıkan paranın nereye yöneldiği, enflasyondaki son durum, kira fiyatları, kredi büyümesi ve Merkez Bankası rezervleri öne çıktı. Karahan, son dönemde para piyasası ve benzeri fonlardan çıkış yaşandığını belirterek, çıkan paranın büyük bölümünün mevduata geçtiğini açıkladı. TL mevduata girişlerin özellikle yılın ikinci çeyreğinden itibaren hızlandığını ifade eden Karahan, TL mevduatın toplam içindeki payının yüzde 61’in üzerine yükseldiğini söyledi.
Fonlardan çıkan para mevduata gitti
Yatırım fonlarındaki hareketliliğe ilişkin değerlendirmelerde bulunan Karahan, fonlardan çıkan yatırımcının ağırlıklı olarak mevduatı tercih ettiğine dikkat çekti. Mevduata geçen paranın döviz ve TL dağılımına da değinen Karahan, TL tercihinin mevcut kompozisyonla uyumlu olduğunu bildirdi. Yatırım fonları hesaba katıldığında da çıkarıldığında da TL'nin payının yaklaşık yüzde 61 seviyesinde kaldığını belirtti. Bu tablo, son dönemde yatırım fonlarında yaşanan çıkışların dövize yoğun bir yöneliş yaratmadığını ortaya koydu.
Enflasyon yüzde 29,7’ye geriledi
Karahan’ın açıklamalarındaki bir diğer önemli başlık enflasyon oldu. Eylül ayı itibarıyla yıllık tüketici enflasyonunun yüzde 29,7 seviyesine gerilediğini belirten Karahan, nisan ayındaki zirveye göre 2,6 puanlık düşüş yaşandığını söyledi. Hizmet grubunda yıllık enflasyon yüzde 44,7’den yüzde 37,7’ye inerken, gıda ve alkolsüz içeceklerde yıllık artış yüzde 36,1’den yüzde 27,6’ya geriledi. Temel mallardaki yıllık enflasyon ise yüzde 19,9’dan yüzde 15,9’a düştü. Karahan, enflasyonun ana eğilimindeki gerilemenin devam ettiğini ancak beklentilerin dezenflasyon süreci açısından risk unsuru olmayı sürdürdüğünü vurguladı.
Kirada dikkat çeken gelişme
Kira fiyatlarına ilişkin açıklamalar da dikkat çekti. Karahan, uzun süredir hizmet enflasyonunun üzerinde seyreden aylık kira artışlarının son aylarda önemli ölçüde yavaşladığını bildirdi. Yeni kiracı kira endeksinde yıllık artışın ağustos itibarıyla yüzde 26,4’e kadar gerilediğini açıklayan Karahan, bu oranın TÜİK'in kira endeksindeki yıllık artışın belirgin şekilde altında bulunduğunu söyledi.
Mevcut görünümün kira enflasyonundaki gerilemenin önümüzdeki dönemde de sürebileceğine işaret ettiğini kaydetti.
Kredilerde büyüme yavaşladı
Sıkı para politikasının kredi piyasasındaki etkilerine de değinen Karahan, toplam kredi büyümesinin şubat sonunda yüzde 35 seviyesinde bulunduğunu, sonrasında ise yüzde 25 civarına kadar gerilediğini açıkladı.
Ticari ve bireysel kredilerde büyümenin yavaşladığını belirten Karahan, buna karşılık tahsili gecikmiş alacaklardaki kademeli yükselişin sürdüğünü söyledi.
Özellikle ihtiyaç kredileri ve bireysel kredi kartlarında tahsili gecikmiş alacak oranlarının tarihsel ortalamaların üzerine çıktığına dikkat çekildi.
Rezervler 171 milyar dolar
Merkez Bankası rezervlerine ilişkin son rakamları da paylaşan Karahan, brüt rezervlerin 27 Şubat’ta 210 milyar dolar seviyesinde bulunduğunu, savaşın etkisiyle 26 Haziran’da 149 milyar dolara kadar gerilediğini bildirdi.
Brüt rezervlerin daha sonra yeniden yükselişe geçtiğini belirten Karahan, 25 Eylül itibarıyla rezervlerin 171 milyar dolara ulaştığını açıkladı.
Aynı tarih itibarıyla swap hariç net rezervlerin ise 40 milyar dolar seviyesinde bulunduğunu ifade etti.
Karahan’ın açıklamaları, fonlardan mevduata yönelişin hızlandığını, kredi büyümesinin yavaşladığını ve enflasyon göstergelerinde gerilemenin sürdüğünü ortaya koydu.
