KAZİM BOZKURT/İzmir Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü (İZSU) tarafından Menderes ilçesi Tekeli Mahallesi'nde yapılması planlanan Havza Atıksu Arıtma Tesisi Kapasite Artışı Projesi'ne ilişkin Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) süreci başlatıldı.
İzmir Valiliği'ne sunulan Proje Tanıtım Dosyası (PTD), Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliği'nin 16. maddesi doğrultusunda incelenerek projeye ilişkin ÇED süreci resmen başladı.
Projenin kapsamı
Proje kapsamında, mevcut durumda 21 bin 600 metreküp/gün kapasiteyle işletilen Havza Atıksu Arıtma Tesisi'nin kapasitesi 32 bin metreküp/güne çıkarılacak. Yaklaşık yüzde 48'lik kapasite artışı öngören projenin bedeli yaklaşık 1 milyar 722 milyon lira olarak belirtildi.
Menderes ilçesi Tekeli Mahallesi 75/1 ve 75/3 ada ve parsellerinde, toplam 40 bin 633 metrekarelik alanda gerçekleştirilecek proje kapsamında, mevcut tesis sınırları dışına çıkılmayacak. Kapasite artışı, ilave arıtma ünitelerinin mevcut tesis sahası içerisinde inşa edilmesiyle sağlanacak.
33 mahalleye hizmet veriyor
Tesis, Menderes'teki 29 mahallenin yanı sıra Buca'da Belenbaşı ve Kaynaklar, Gaziemir'de Sevgi ve Torbalı'da Yeşilköy olmak üzere toplam 33 mahalleden kaynaklanan evsel nitelikli atıksulara hizmet veriyor.
Fizibilite çalışmasına göre, mevcut tesisin kapasitesi 21 bin 600 metreküp/gün olmasına rağmen ön arıtma kapasitesindeki yetersizlik nedeniyle tesise yaklaşık 15 bin metreküp/gün atıksu alınabiliyor. Özellikle yağışlı dönemlerde şebekeye giren yağmur sularının etkisiyle tesise ulaşan atıksu debisi yaklaşık 33 bin metreküp/gün seviyelerine çıkabiliyor.
2040 ve 2055 projeksiyonları
Fizibilite hesaplarında tesis için 2040 yılında 32 bin metreküp/gün, 2055 yılında ise 48 bin metreküp/gün ortalama debi öngörülüyor. Kapasite artışı kapsamında proses üniteleri 32 bin metreküp/gün üzerinden boyutlandırılırken, ön arıtma ünitesi gelecekteki üçüncü kademe dikkate alınarak 48 bin metreküp/gün debiye göre tasarlanacak.
Klasik aktif çamur prosesi öne çıktı
Proje Tanıtım Dosyası'na göre, kapasite artışı kapsamında değerlendirilen Klasik Aktif Çamur, Entegre Sabit Film Aktif Çamur Sistemi (IFAS), Hareketli Yatak Biyoreaktör (MBBR) ve Membran Biyoreaktör (MBR) alternatifleri arasından Klasik Aktif Çamur Prosesi; teknik, ekonomik ve çevresel kriterler doğrultusunda öne çıktı.
Bu kapsamda mevcut biyofosfor havuzları korunacak, 1 adet ilave havalandırma havuzu ve 1 adet ilave son çöktürme havuzu inşa edilecek. Mevcut belt preslerin yerine dekantör sistemi kurulacak, solar çamur kurutma sistemi devreye alınacak.
Deşarj noktasının değiştirilmesi planlanıyor
Mevcut durumda arıtılmış atıksular DSİ 2. Bölge Müdürlüğü'nün sorumluluğundaki Kurutma Kanalı'na deşarj edilirken, kapasite artışı sonrasında DSİ'nin uygun görüşü ve onayı doğrultusunda deşarj noktasının Kona Deresi'ne değiştirilmesi planlanıyor.
İnşaat yaklaşık bir yıl sürecek
Projenin inşaat aşamasında yaklaşık 30 kişinin istihdam edilmesi planlanıyor. İnşaat çalışmalarının yaklaşık 1 yıl içerisinde tamamlanması hedeflenirken, işletme aşamasında mevcut 10 personele ilave istihdam öngörülmüyor. Tesis, haftanın 7 günü 3 vardiya halinde kesintisiz faaliyet gösterecek.
Çevresel tedbirler
Proje Tanıtım Dosyası'nda, inşaat aşamasında oluşacak toz emisyonunun saatlik kütlesel debisinin 0,843 kilogram/saat olarak hesaplandığı ve Sanayi Kaynaklı Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliği'ndeki 1 kilogram/saat sınır değerinin altında kaldığı belirtildi.
En yakın hassas yapı olan Akdoğan Çiftlik Konut Sitesi'ne 1.615 metre mesafedeki proje alanında, inşaat faaliyetlerinden kaynaklanabilecek gündüz gürültü seviyesi 38,1 dBA olarak hesaplandı. Bu değer, Çevresel Gürültü Kontrol Yönetmeliği'ndeki sınır değerlerin altında bulunuyor.
Proje alanının 4.265 metre batısında Tahtalı Barajı, 2.285 metre kuzeyinde İTOB Organize Sanayi Bölgesi, 1.735 metre güneybatısında ise Çileme Mahallesi Hobi Bahçeleri yer alıyor.
Ek-2 Madde 51 kapsamında değerlendiriliyor
Proje, 29 Temmuz 2022 tarih ve 31907 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliği Ek-2 Listesi Madde 51 kapsamında, "Kapasitesi 30 bin metreküp/gün ve üzeri olan atık su arıtma tesisleri" kategorisinde değerlendiriliyor.
