Arama kurtarma alanındaki çalışmaları ve sivil toplum faaliyetleriyle kamuoyunun yakından tanıdığı isimlerden biri olan eski Arama Kurtarma Derneği (AKUT) Başkanı Nasuh Mahruki, bir süredir devam eden hukuki sürecin ardından yeniden özgürlüğüne kavuştu. Sosyal medya platformu X üzerinden 15 Temmuz süreciyle ilgili yaptığı paylaşımın ardından başlatılan soruşturma kapsamında gözaltına alınan ve çıkarıldığı hakimlikçe tutuklanarak cezaevine gönderilen Mahruki’nin yargılanmasına devam edilen davada beklenen karar çıktı.
Yargılama sürecinde verilen ceza ve tahliye detayları
İstanbul’da görülen davada sanık sandalyesine oturan Nasuh Mahruki hakkında mahkeme heyetinin nihai değerlendirmesi tamamlandı. Dosyayı karara bağlayan Bakırköy 57’nci Asliye Ceza Mahkemesi, savunmaların ve delillerin incelenmesinin ardından hükmünü açıkladı. Mahkeme, Mahruki üzerine atılı bulunan halkı kin ve düşmanlığa tahrik etme suçunun sabit olduğuna karar vererek sanığı 1 yıl hapis cezasına çarptırdı.
Yargılama sürecinde sanığın tutumunu, adli sicil kaydını ve yasal mevzuatı değerlendiren mahkeme heyeti, verilen 1 yıllık hapis cezası için hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) müessesesini uyguladı. Ceza hukukunda sanığın belirli bir denetim süresine tabi tutulması ve bu süre zarfında kasıtlı bir suç işlememesi durumunda cezanın sonuç doğurmamasını öngören bu karar ile birlikte sanığın tutukluluk hali yeniden ele alındı. Mahkeme, verilen ceza miktarı ve HAGB kararı doğrultusunda Nasuh Mahruki için tahliye kararı vererek tutukluluk sürecini resmi olarak sonlandırdı.
Sosyal medya paylaşımından cezaevine uzanan hukuki mücadele
Karara konu olan olaylar silsilesi, Nasuh Mahruki’nin kişisel sosyal medya hesabından 15 Temmuz darbe girişimi ve sonrasındaki süreçlere ilişkin yaptığı değerlendirmeler ve paylaşımlarla başlamıştı. Söz konusu ifadelerin kamuoyunda tartışma yaratmasının ardından adli makamlar harekete geçmiş ve ifade özgürlüğü sınırlarının aşıldığı iddiasıyla soruşturma başlatılmıştı. Emniyetteki işlemlerinin ve savcılık ifadesinin ardından tutuklama istemiyle nöbetçi sulh ceza hakimliğine sevk edilen Mahruki, "halkı kin ve düşmanlığa tahrik ve aşağılama" suçlamasıyla tutuklanarak ceza infaz kurumuna gönderilmişti.
Tutuklama kararının ardından Mahruki’nin avukatları ve sivil toplum temsilcileri, paylaşımların eleştiri ve düşünce açıklaması sınırları içerisinde kaldığını savunarak tutukluluk haline defalarca itiraz etmişti. Türkiye’de arama kurtarma bilincinin oluşmasında öncü rol oynayan ve deprem gibi ulusal afetlerde üstlendiği sorumluluklarla tanınan bir figürün tutuklu yargılanması, hukuk çevrelerinde ve kamuoyunda geniş çaplı tartışmalara yol açmıştı. Dava sürecinde savunma yapan Mahruki ve müdafileri, suça konu paylaşımlarda herhangi bir kişi veya kesimi hedef alma ya da toplumsal bir kışkırtma amacı gütmediklerini belirterek beraat talebinde bulunmuştu.
Tahliye kararının ardından kamuoyunda yankı bulan gelişmeler
Kararın açıklanmasının ardından mahkeme kalemince hazırlanan serbest bırakma yazısı derhal ilgili ceza infaz kurumuna iletildi. Tahliye kararı ile birlikte günlerdir cezaevinde bulunan Mahruki’nin işlemlerinin tamamlanmasının ardından ailesi, yakınları ve sevenleriyle kucaklaşması bekleniyor. Avukatları, yargılamanın ilk dereceli mahkeme ayağında verilen HAGB kararının ardından yasal süreçleri takip edeceklerini ve gerekli durumlarda üst mahkemelere başvurularını sürdüreceklerini dile getirdi.
Öte yandan verilen tahliye kararı, sivil toplum kuruluşları ve hukuk camiasında olumlu bir gelişme olarak değerlendirildi. Bakırköy 57’nci Asliye Ceza Mahkemesi tarafından verilen bu hüküm, sosyal medya kullanımı ve ifade özgürlüğü eksenindeki hukuki sınırların yeniden tartışılmasına zemin hazırladı. Tutuksuz yargılama esasının altını çizen uzmanlar, kişilerin özgürlüklerinden mahrum bırakılmasının son çare olması gerektiğini bir kez daha vurguladı. Özgürlüğüne kavuşan Nasuh Mahruki’nin, cezaevi çıkışında basın mensuplarına ve kendisini destekleyen sivil toplum bileşenlerine süreçle ilgili bir açıklama yapması bekleniyor.
