Türkiye'nin en büyük üçüncü kenti İzmir, yıllardır Anadolu'nun dört bir yanından göç alıyor. Kentin nüfusu yaklaşık 4,5 milyona ulaşırken, nüfusa kayıtlı olunan ile göre yapılan değerlendirme İzmir'in ne kadar farklı şehirlerden insanı bir araya getirdiğini bir kez daha gösteriyor. İzmir nüfusuna kayıtlı kişilerin sayısı yaklaşık 1 milyon 600 bin seviyesinde. Bu rakam toplam nüfusla karşılaştırıldığında kentte yaşayanların önemli bölümünün nüfus kütüğünün başka illerde olduğunu ortaya koyuyor. Asıl dikkat çekici tablo ise İzmir dışındaki illerin sıralamasında ortaya çıkıyor.
İzmir'de İzmirlilerden sonra en çok onlar var
İzmir'de yaşayan ancak nüfus kütüğü başka bir ilde bulunanlar arasında listenin zirvesinde Mardin yer alıyor. Verilere göre kentte 200 bini aşkın Mardin nüfusuna kayıtlı kişi yaşıyor. Böylece Mardinliler, İzmir nüfusuna kayıtlı kişiler dışarıda bırakıldığında kentin en kalabalık hemşehri gruplarından biri olarak öne çıkıyor. İzmir ile Mardin arasındaki yüzlerce kilometrelik mesafeye rağmen ortaya çıkan bu tablo, kentin geçmişten bugüne aldığı göçün boyutunu da gösteriyor.
Manisalılar da İzmir'de büyük nüfusa sahip
Listenin dikkat çeken bir diğer ili ise komşu Manisa. İzmir'de yaşayan Manisa nüfusuna kayıtlı kişilerin sayısı 200 bin sınırına yaklaşırken, iki kent arasındaki coğrafi yakınlık nüfus hareketliliğine de yansıyor. İş, eğitim ve aile bağları nedeniyle Manisa ile İzmir arasında yıllardır yoğun bir nüfus hareketi yaşanıyor.
Erzurumluların sayısı 150 bini aşıyor
İzmir'in hemşehri haritasında Doğu Anadolu kentleri de üst sıralarda. Erzurum nüfusuna kayıtlı olup İzmir'de yaşayanların sayısının 150 binin üzerinde olduğu belirtiliyor. Böylece Erzurumlular da İzmir'deki en büyük hemşehri toplulukları arasında bulunuyor.
Konya da listenin üst sıralarında
İç Anadolu'dan İzmir'e gerçekleşen göçün en dikkat çekici örneklerinden birini Konya oluşturuyor. Konya nüfusuna kayıtlı olup İzmir'de ikamet edenlerin sayısının 130 binin üzerinde olduğu belirtiliyor. Bu rakam Konya'yı da İzmir'deki en kalabalık hemşehri gruplarından biri haline getiriyor.
Aydın ve Afyonkarahisar'dan yoğun göç
İzmir'in hemşehri profilinde çevre illerin ağırlığı da dikkat çekiyor. Aydın ve Afyonkarahisar nüfusuna kayıtlı olup İzmir'de yaşayanların toplam sayısının yaklaşık 180 bin seviyesinde olduğu aktarılıyor. Özellikle İzmir'in Ege Bölgesi'nin ekonomi, eğitim, sağlık ve istihdam merkezi olması çevre kentlerden gelen nüfusun büyüklüğünde önemli rol oynuyor.
Sivaslılar ve Karslılar da İzmir'i tercih etti
Sivas ve Kars nüfusuna kayıtlı kişiler de İzmir'in demografik yapısında önemli bir yere sahip. İki ilin nüfusuna kayıtlı olup İzmir'de yaşayanların toplamının 170 bini geçtiği belirtiliyor. Kentin özellikle kuzey aksındaki ilçelerinde farklı Anadolu kentlerinden gelen nüfusun oluşturduğu güçlü hemşehri toplulukları bulunuyor.
Karadeniz'den de İzmir'e yoğun ilgi
İzmir'in nüfus mozaiğinde Karadeniz kentleri de bulunuyor. Trabzon, Rize ve Ordu nüfusuna kayıtlı olup İzmir'de yaşayanların toplam sayısının yaklaşık 100 bine ulaştığı belirtiliyor. Böylece İzmir'in nüfus yapısı yalnızca Ege, İç Anadolu veya Doğu Anadolu'dan değil, Karadeniz'den gelen nüfusla da çeşitleniyor.
İzmir'in yerlileri hangi ilçelerde yoğunlaşıyor?
Merkez ilçeler uzun yıllardır yoğun iç göç alırken, İzmir'in çevre ilçelerinde nüfusu İzmir'e kayıtlı kişilerin ağırlığı daha belirgin hale geliyor.
Ödemiş, Tire, Beydağ ve Kiraz gibi ilçelerde İzmir nüfusuna kayıtlı kişilerin kent merkezine kıyasla daha yoğun olması, İzmir'in demografik yapısındaki merkez-çevre farkını da ortaya koyuyor.
Buca, Karabağlar, Konak, Bornova, Bayraklı ve Çiğli gibi yoğun nüfuslu merkez ilçeler ise Türkiye'nin farklı bölgelerinden gelen insanların bir arada yaşadığı çok daha karma bir nüfus yapısına sahip.
Peki herkes memleketine dönse İzmir'de kaç kişi kalırdı?
Rakamların ortaya çıkardığı en ilginç sorulardan biri de bu.
İzmir'de yaşayan ancak başka illerin nüfusuna kayıtlı kişiler kentten ayrılsa ve Türkiye'nin farklı şehirlerinde yaşayan İzmir nüfusuna kayıtlı kişiler kente dönseydi, İzmir'in bugünkü yaklaşık 4,5 milyonluk nüfusu çok daha düşük bir seviyeye gerileyecekti.
Ortaya çıkan tablo İzmir'in bugünkü büyüklüğünün yalnızca kent nüfusuna kayıtlı kişilerden değil, Türkiye'nin hemen her bölgesinden gelen milyonlarca insanın oluşturduğu büyük bir nüfus mozaiğinden kaynaklandığını gösteriyor.
