Türkiye İstatistik Kurumu’nun Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi sonuçları, İzmir’in nüfus yapısındaki yaşlanmanın sürdüğünü gösterdi. Türkiye genelinde 2025 yılında 34,9 olarak hesaplanan ortanca yaş, İzmir’de 39,5’e ulaştı. Böylece İzmir’in ortanca yaşı ülke ortalamasının 4,6 yıl üzerine çıktı. Ortanca yaş, nüfusu oluşturan kişilerin yaşları küçükten büyüğe sıralandığında tam ortada kalan kişinin yaşını ifade ediyor. Bu nedenle ilçelerin genç veya yaşlı nüfus yapısının karşılaştırılmasında aritmetik yaş ortalamasından daha sağlıklı bir gösterge olarak kabul ediliyor. İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından yayımlanan TÜİK kaynaklı ilçe verileri, kentin kıyı ilçeleri ile yoğun göç alan merkez ve çevre ilçeleri arasında belirgin bir demografik ayrışma bulunduğunu ortaya koyuyor. İzmir’in en yaşlı ilçesi Karaburun olurken, en genç ilçesi olarak Buca öne çıkıyor.

Karaburun’da emekli nüfus etkisi

Karaburun’un listenin ilk sırasında yer almasında, ilçeye emeklilik sonrasında yerleşen nüfusun fazlalığı önemli rol oynuyor. İlçede çalışma ve eğitim amacıyla başka bölgelere taşınan gençlerin sayısının yüksek olması da ortanca yaşın yükselmesine yol açıyor.

Düşük nüfus yoğunluğuna sahip Karaburun’da yerleşik nüfusun önemli bölümünü ileri yaş grupları oluşturuyor. Yaz aylarında nüfus artsa da yazlıkçı hareketliliği sürekli ikamet verilerine aynı ölçüde yansımıyor.

Karaburun’u Çeşme, Foça, Urla, Seferihisar ve Dikili gibi sahil ilçeleri izliyor. Bu ilçelerde emeklilik sonrası yerleşim, ikinci konut sahipliği ve sakin yaşam arayışı yaşlı nüfusun oranını artırıyor.

Sahil ilçeleri yaşlanıyor

Çeşme, Foça, Urla, Seferihisar ve Dikili’nin ortak özelliği, kıyı yerleşimi olmalarının yanı sıra son yıllarda emekli göçü almaları. Özellikle büyük kentlerin yoğunluğundan uzaklaşmak isteyen orta ve ileri yaş grubundaki yurttaşların bu ilçelere yerleşmesi demografik yapıyı değiştiriyor.

Karşıyaka, Narlıdere ve Balçova da ortanca yaşı İzmir genelinin üzerinde seyreden merkez ilçeler arasında bulunuyor. Bu ilçelerde uzun yıllardır aynı bölgede yaşayan yerleşik nüfusun ağırlığı dikkat çekiyor.

Karşıyaka’nın nüfus büyüklüğü sahil ilçelerinden çok daha yüksek olmasına rağmen yaşlı ilçeler arasında yer alması, İzmir’in merkezindeki köklü yerleşim bölgelerinin de giderek yaşlandığını gösteriyor.

Konak ve kırsal ilçeler orta grupta

Konak, Ödemiş, Bergama, Tire, Bayındır ve Selçuk gibi ilçeler yaş dağılımında orta sıralarda yer alıyor. Bu ilçelerde genç, çalışma çağındaki ve ileri yaştaki nüfusun daha dengeli dağıldığı görülüyor.

Ödemiş, Tire, Bergama, Bayındır ve Kiraz gibi tarımsal üretimin güçlü olduğu ilçelerde ise farklı bir tablo ortaya çıkıyor. Kırsal nüfusun yaşlanmasına karşın çocuk ve aile nüfusunun varlığı, ortanca yaşın kıyı ilçeleri kadar yükselmesini engelliyor.

Ancak gençlerin eğitim ve iş amacıyla İzmir merkezine ya da başka şehirlere göç etmesi, bu ilçelerde de yaş ortalamasının kademeli olarak yükselmesine neden oluyor.

Sanayi ilçelerinde genç nüfus öne çıkıyor

Kemalpaşa, Menemen, Torbalı, Çiğli ve Aliağa’da sanayi yatırımları ile iş olanakları demografik yapıyı doğrudan etkiliyor. Bu ilçeler çalışma çağındaki nüfustan yoğun göç alıyor.

Özellikle Torbalı, Menemen ve Kemalpaşa’da yeni konut alanlarının açılması, genç ailelerin bu ilçelere taşınmasını hızlandırıyor. Sanayide çalışan genç işçi nüfusu ve çocuklu ailelerin sayısının artması ortanca yaşı aşağı çekiyor.

Aliağa’da sanayi istihdamı güçlü olmasına rağmen yerleşik nüfusun yaş yapısı nedeniyle ortanca yaşın Torbalı ve Menemen’e göre daha yüksek olduğu görülüyor.

Buca’nın gençliğinde üniversite etkisi

İzmir’in en genç ilçesi olan Buca’da Dokuz Eylül Üniversitesi’nin kampüsleri belirleyici rol oynuyor. Türkiye’nin farklı şehirlerinden gelen on binlerce öğrencinin ilçede yaşaması, Buca’nın ortanca yaşını düşürüyor.

Öğrenci nüfusunun yanı sıra uygun konut seçenekleri, genç çalışanların ilçeye yerleşmesi ve çocuklu ailelerin yoğunluğu da Buca’nın genç nüfus yapısını destekliyor.

İzmirliler dikkat! 14 Temmuz birçok ilçede elektrikler kesilecek

İçeriği Görüntüle

Bornova da Ege Üniversitesi ve Yaşar Üniversitesi öğrencilerinin etkisiyle genç ilçeler arasında yer alıyor. Ancak ilçenin köklü mahallelerinde yaşayan daha ileri yaştaki nüfus, Bornova’nın Buca kadar genç bir ortanca yaşa sahip olmasını engelliyor.

Gaziemir, Bayraklı ve Karabağlar ise yoğun çalışan nüfusları ve genç ailelerin ağırlığıyla İzmir ortalamasının altında kalan ilçeler arasında bulunuyor.

Kadın nüfus daha yaşlı

İzmir’de kadınların ortanca yaşı erkeklerden daha yüksek seyrediyor. Bu farkta kadınların ortalama yaşam süresinin daha uzun olması etkili oluyor. İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin İleri Yaş Eylem Planı’nda yer alan verilere göre kentte 2023 yılında erkeklerin ortanca yaşı 37,4, kadınların ortanca yaşı ise 39,5 olarak hesaplandı. Aynı dönemde 65 yaş ve üzerindeki nüfusun 573 bin 856 kişiye ulaştığı belirtildi. Veriler, İzmir’de ulaşım, sağlık, sosyal hizmet, konut ve kamusal alan politikalarının giderek yaşlanan nüfusa göre yeniden şekillendirilmesi gerektiğini ortaya koyuyor.

İzmir üç büyükşehir arasında yaşlı nüfusuyla öne çıktı

Türkiye’nin üç büyük kentinin yaş yapısı karşılaştırıldığında İzmir’in, İstanbul ve Ankara’dan daha yaşlı bir nüfusa sahip olduğu görülüyor.

TÜİK verilerine göre Türkiye’nin ortanca yaşı 2025 yılında 34,9’a, İzmir’in ortanca yaşı ise 39,5’e yükseldi. İzmir böylece Türkiye ortalamasının yaklaşık 4,6 yıl üzerinde yer aldı.

İstanbul’un yaş yapısında kentin sürekli genç iş gücü ve göç alması etkili oluyor. Esenyurt, Arnavutköy, Sultanbeyli ve Başakşehir gibi hızla büyüyen ilçelerde genç ailelerin yoğunlaşması, İstanbul’un genel ortanca yaşını aşağı çekiyor. Kadıköy, Bakırköy ve Beşiktaş gibi köklü ilçelerde ise daha yaşlı bir nüfus yapısı görülüyor.

Ankara’da kamu çalışanları, üniversite öğrencileri ve genç aileler nüfus yapısını dengeliyor. Çankaya ve Yenimahalle gibi yerleşik ilçelerde ortanca yaş yükselirken, Sincan, Pursaklar ve Mamak gibi göç alan ilçelerde genç nüfus öne çıkıyor.

İzmir’de ise emeklilik sonrasında kente yerleşen nüfusun yanı sıra kıyı ilçelerindeki ikinci konut hareketliliği ve gençlerin eğitim ya da istihdam nedeniyle başka şehirlere gitmesi ortanca yaşı yükseltiyor.

İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin İleri Yaş Eylem Planı’nda kent, Balıkesir, Rize, Aydın, Muğla ve Samsun’un ardından ortanca yaş açısından en yaşlı altıncı büyükşehir olarak gösteriliyor. Bununla birlikte toplam yaşlı nüfus sayısı bakımından İzmir’in büyükşehirler arasında ilk sırada bulunduğu belirtiliyor.

Ortaya çıkan tablo, İstanbul’un genç iş gücüyle, Ankara’nın kamu ve üniversite nüfusuyla daha dengeli bir demografik yapı sergilediğini; İzmir’in ise giderek “yaşlanan büyükşehir” kimliği kazandığını gösteriyor.

İzmir İlçeleri Ortanca Yaş Sıralaması