Türkiye'nin en çağdaş kentlerinin başında gelen İzmir, kamusal istihdamda fırsat eşitliğini ve kadının gücünü simgeleyen tarihi bir adıma ev sahipliği yapıyor. Toplumsal asayişi, afet yönetimini ve yangın güvenliğini sağlayan İzmir Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Dairesi Başkanlığı, uzun yıllardır erkek mesleği olarak kodlanan bir alanda devrim niteliğinde bir uygulamaya imza attı. Teşkilatın en genç üyelerinden biri olan 24 yaşındaki Ayet Kütükbaş, zorlu mülakatları ve teknik eğitimleri başarıyla tamamlayarak İzmir İtfaiyesi’nin ilk ve tek kadın şoförü ünvanını aldı. Gelen her acil ihbarda sirenlerin çalmasıyla birlikte reaksiyon gösteren genç kadın, tonlarca ağırlıktaki itfaiye araçlarıyla afet bölgelerine ve yangınlara korkusuzca sürüyor. Kütükbaş, attığı bu adımlarla sadece alevlerle değil, toplumun derinlerine kök salmış olan cinsiyetçi ön yargılarla da en ön safta mücadele ediyor.
Kariyer tescil dökümlerine göre henüz üç yıldır bu kutsal mesleğin içinde yer alan Kütükbaş, kentsel kurtarma tüzüklerinin gerektirdiği en ağır şartlarda bile yüksek bir performans sergiliyor. Sürücü koltuğuna oturduğunda sergilediği soğukkanlılık, onu teşkilatın en güvenilir isimlerinden biri haline getirdi. Genç kadının direksiyon başındaki varlığı, İzmir sokaklarında aracı gören vatandaşlar arasında da büyük bir şaşkınlık ve ardından gurur dalgası yaratıyor.
Tonlarca ağırlıktaki dev arazözler genç kadının kontrolünde ilerliyor
İtfaiye teşkilatında şoförlük yapmak, sıradan bir ağır vasıta sürücülüğünün çok ötesinde, milimetrik bir dikkat ve üst düzey bir sürüş mekaniği bilgisi gerektiriyor. Ayet Kütükbaş, mesaisinin büyük bölümünü 18 tonluk kurtarma aracından başlayarak, su kapasitesiyle muazzam bir kütleye ulaşan yaklaşık 35 ton ağırlığındaki arazöze kadar uzanan geniş bir filo içinde geçiriyor. Dar İzmir sokaklarında, yüksek asayiş stresi altında ve dar zaman aralıklarında manevra kabiliyeti gerektiren 42 metre merdiven uzunluğuna sahip itfaiye araçlarına da hükmeden Kütükbaş, teknik becerisiyle parmak ısırtıyor.
Mesleğe ilk adım attığı dönemlerde karşılaştığı direnci ve şüpheci bakışları anlatan başarılı itfaiyeci, "Göreve başladığımda teşkilatta tek kadın şoför bendim. Yapamayacağımı, o koca araçları kontrol edemeyeceğimi düşünen çok insan oldu. Hukukta usul neyse, bizde de teknik odur dediler ve direksiyonun başına geçtim. Bugün yangına giden profesyonel ekipleri en kritik anlarda güvenle olay yerine ulaştırmanın, o alevlerin ortasına emniyetle sokmanın gururunu yaşıyorum" sözleriyle yaşadığı haklı gururu ifade ediyor.
Direksiyon başında sadece bir araç değil ekip arkadaşlarının hayatı taşınıyor
Haber merkezlerinin asayiş telsizlerine düşen her acil durum anonsu, genç şoför için omuzlarındaki lojistik sorumluluğun katlanarak artması anlamına geliyor. Görevin sadece hırdavat taşımak olmadığını, her bir operasyonun insan hayatıyla doğrudan ilintili olduğunu vurgulayan Kütükbaş, işine büyük bir tutku ve sadakatle bağlı olduğunu belirtiyor. Olay yerine intikal sürecindeki kentsel trafik asayişini yönetirken, arkasında oturan müdahale personelinin konsantrasyonunu korumak da onun en önemli görevleri arasında yer alıyor.
Direksiyon başındaki her anın bir yaşam mücadelesi olduğunu söyleyen Ayet Kütükbaş, "Araca binip kontağı çevirdiğim anda dış dünyayla olan bağım tamamen kesiliyor. Tüm sorumluluk ve o tonlarca ağırlığın tescili bana ait oluyor. Ekip arkadaşlarımın canı bana emanet olduğu için hata yapma lüksüm sıfır. Olay yerine hem olabilecek en hızlı sürede hem de tek bir personelin burnu kanamadan, güvenli bir şekilde ulaşmak zorundayım. Bu bilinçle, her ihbarda araca ilk günkü heyecan, ciddiyet ve disiplinle biniyorum" şeklinde konuşarak mesleki ciddiyetini ortaya koyuyor.
Kentsel sokaklarda yankılanan sirenler yeni nesil kız çocuklarına umut oluyor
Ayet Kütükbaş’ın imza attığı bu başarı öyküsü, sadece kurumsal bir istihdam başarısı olmaktan çıkıp toplumsal bir dönüşüm projesine dönüşüyor. Görev esnasında, yangın söndürme işlemlerinin ardından veya tatbikatlarda kendisini gören çocukların, özellikle de kız çocuklarının gözlerinde gördüğü o hayranlık ifadesinin kendisi için en büyük ödül olduğunu belirten Kütükbaş, toplumsal kalıpların kırılması gerektiğinin altını çiziyor.
Gelecek nesillerin yetiştirilme tüzüklerinde kadınların her işi yapabileceği algısının yerleştirilmesi gerektiğini savunan kahraman itfaiyeci, "Kız çocukları toplumda genellikle belli kalıplarla ve sınırlarla yetiştiriliyor. Onlara bir kadının neleri başarabileceğini göstermek, benim için alevleri söndürmek kadar kutsal bir görev. Direksiyonda beni gördüklerinde yaşadıkları o şaşkınlık, yerini hemen bir öz güvene bırakıyor. Onların benden ilham alarak kendi hayallerinin peşinden gitmesini, hiçbir sınır tanımamasını istiyorum. Onların benimle gurur duyduğunu bilmek, geceler boyu süren tüm yorgunluğumu unutturuyor" diyerek toplumsal vizyonunu paylaşıyor.
Kamusal alanda daha fazla kadın şoförün yer alması çağrısı yapıldı
Mesleğe başlarken kendi yakın çevresinin ve ailesinin bile büyük bir endişe taşıdığını, ancak zamanla bu korkuların büyük bir saygıya dönüştüğünü ifade eden Kütükbaş, kadın elinin değdiği her alanın çok daha disiplinli bir yapıya kavuştuğunu savunuyor. İtfaiye teşkilatlarının tescil dökümlerinde kadın personel sayısının artırılması gerektiğine yönelik kurumsal bir çağrıda bulunan genç şoför, bu zorlu iş kolunun yasal olarak hak ettiği değeri görmesi gerektiğini de sözlerine ekliyor.
Üniformanın birleştirici ve eşitleyici gücüne inandığını belirten Ayet Kütükbaş, geleceğe yönelik beklentilerini şu çarpıcı ifadelerle tamamlıyor: "Bu kutsal üniformayı giyip araca bindiğimiz andan itibaren bizim için cinsiyet kavramı tamamen ortadan kalkıyor; kadın ya da erkek olmuyoruz, sadece itfaiyeci oluyoruz. Biz kadınlar olarak detaycılığımız ve pratik zekamızla bu işe çok estetik ve lojistik katkılar sunuyoruz. Yüreğinde bu işin sevgisini taşıyan, can kurtarmayı hayatının merkezine koyan tüm kadınların bu çatı altında yer alması gerektiğine inanıyorum. Ayrıca, canımızı ortaya koyduğumuz bu zorlu iş kolunun yasal olarak net bir şekilde meslek olarak kabul edilmesi ve tescillenmesi gerekiyor."
