Ege'nin incisi kentsel ekosistemde hayati bir rol üstlenen İzmir Körfezi, tarihinin en kapsamlı çevre ve rehabilitasyon operasyonlarından birine ev sahipliği yapmaya devam ediyor. Kent merkezinde ve kıyı hatlarında deniz yaşamını tehdit eden sığlaşma sorununa karşı radikal adımlar atan İzmir Büyükşehir Belediyesi, su sirkülasyonunu güçlendirmek ve su kalitesini artırmak hedefiyle yürüttüğü dip tarama çalışmalarında yeni bir ivme kazandı. 16 Aralık 2024 tarihinde resmen başlatılan ve aralıksız sürdürülen teknik operasyonlar kapsamında, deniz tabanından bugüne kadar tam 1 milyon 503 bin 785 ton çamur ve birikinti malzeme çıkarılarak kentin kıyı ekosisteminden uzaklaştırıldı.
Saha çalışmalarında ilk etabın adresi olan Mavişehir bölgesindeki Peynircioğlu Deresi çıkışında yürütülen taranma faaliyetleri başarıyla tamamlandı. Dere ağzındaki birikintilerin temizlenmesi ve kanalın rahatlatılmasının ardından görevini ikmal eden ekipler, rotasını kuzey aksına çevirdi. İki adet çamur kazı gemisi ile dört adet çamur taşıma gemisinden oluşan toplam altı gemilik dev deniz filosu, vakit kaybetmeksizin Çiğli Sasalı açıklarındaki yeni çalışma sahasına intikal ettirildi. Bölgede deniz tabanının taranmasıyla birlikte doğal su dolaşımını engelleyen tüm fiziksel engellerin ortadan kaldırılması amaçlanıyor.
Deniz tabanı 4 metre derinliğe ulaştırılacak
Körfez'in kuzey bölümünde yıllar içerisinde biriken alüvyon ve dip çamuru nedeniyle doğal su akıntılarının kesildiği ve deniz derinliğinin kritik seviyelere gerilediği tespit edildi. Yer yer su derinliğinin 20 ila 30 santimetreye kadar düştüğü ve bu durumun deniz yaşamını olumsuz etkilediği Çiğli Sasalı bölgesinde, geniş kapsamlı bir mühendislik çalışması yürütülüyor. Toplam 150 uzmandan oluşan teknik ekibin görev aldığı operasyonla, sığlaşan alanlarda tam 4 metre derinliğe sahip devasa bir su sirkülasyonu kanalı açılıyor.
Açılacak bu stratejik kanal sayesinde dış körfezden gelen temiz su akıntılarının iç kesimlere çok daha hızlı ve kesintisiz bir şekilde ulaşması hedefleniyor. Çalışmalar sırasında deniz tabanından hidrolik ve mekanik sistemlerle kazılan çamurlu malzeme, çamur kazı gemisi vasıtasıyla yanlarında demirleyen yüksek kapasiteli çamur taşıma gemilerine aktarılıyor. Güvenli bir şekilde doldurulan bu gemiler, toplanan atık malzemeyi Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından onaylanmış izinli döküm alanı sınırlarına taşıyarak deşarj işlemini gerçekleştiriyor. Yürütülen bu sistematik süreçle deniz ekosistemi üzerindeki kirlilik baskısı adım adım hafifletiliyor.
Suyun rengindeki değişim ve canlılığın geri dönüşü
Yürütülen dev operasyonun sahadaki yansımaları ve teknik detayları hakkında açıklamalarda bulunan İzmir Büyükşehir Belediyesi Körfez Birim Sorumlusu Halil İbrahim Acıoğlu, ikinci etap tarama çalışmalarının planlandığı şekilde yükselen bir tempoyla devam ettiğini vurguladı. Çalışmaların mevkisi hakkında bilgi veren Acıoğlu, filonun Sasalı kıyılarının yaklaşık 1,5 mil açığında konumlandığını kaydetti. İlk etaptaki Peynircioğlu Deresi çıkışının tamamen temizlendiğini belirten birim sorumlusu, tüm deniz gücünü kuzey aksındaki bu kritik noktaya sevk ettiklerini ifade etti.
Bugüne kadar 1,5 milyon tonu aşan malzemenin İzmir Körfezi dışına aktarıldığını belirten Acıoğlu, yürütülen çalışmaların kısa sürede olumlu çevresel sonuçlar verdiğine dikkat çekti. Denizdeki su hareketliliğinin arttığını, suyun renginde gözle görülür bir berraklaşma ve değişim yaşandığını aktaran yetkili, bu ekolojik toparlanmanın deniz canlıları açısından hayati bir kazanım olduğunu belirtti. Kıyı ekosisteminde sağlanan bu olumlu dönüşümün teknik ekipler ve kent sakinleri için büyük bir mutluluk kaynağı olduğu ifade edildi.
