İNCİ ONGUN / İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay, Tevfik Paşa Konağı’nın TARKEM’den geri alınacağının, mülkiyet süreçlerinden restorasyon çalışmalarına kadar kapsamlı bir dönüşüm planı hazırladıklarının müjdesini verdi. Otel olarak değerlendirilmesi düşünülen tarihi yapıda plan değişikliği yaptıklarını aktaran Tugay, konağın kent belleğini yaşatan herkesin kullanımına açık sosyal ve kültürel merkez olarak hizmet vereceğini ifade etti. Tarihi yapının bilgi üretimi ve paylaşımına katkı sunan bir merkez olarak tasarlandığını hatırlatan Tugay, “Konakta öyle düzenleme yapacağız ki; küçük toplantılar, buluşmalar, söyleşiler ve kültürel etkinlikler için kullanılabilecek alanlar oluşturacağız. İnsanlar burada dinlenebilecek, bir araya gelebilecek, bilgi alabilecek ve vakit geçirebilecek. Burası sadece bir bina değil, bilgi üreten ve paylaşan bir merkez haline gelecek” tespitinde bulundu.
OSMANLI MİMARİSİNİN ÖNEMLİ ESERİ
İzmir’in Basmane semtinde, 1800’lü yılların başlarında inşa edilen ve Osmanlı dönemi mimarisinin önemli örneklerinden biri olarak kabul edilen, bölgenin en büyük konaklarından Tevfik Paşa Konağı yeniden hayat buluyor. İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, konağın TARKEM’den geri alınacağını belirterek, Dokuz Eylül Gazetesi muhabiri İnci Ongun’a Basmane Hatuniye Parkı’nda bulunan tarihi Tevfik Paşa Konağı ve çevresinde yürütülen çalışmalar hakkında önemli açıklamalarda bulundu.
Mülkiyet süreçlerinden restorasyon çalışmalarına kadar kapsamlı bir dönüşüm planı hazırladıklarını ifade eden Tugay, daha önce otel olarak değerlendirilmesi düşünülen tarihi yapının, kent belleğini yaşatan ve herkesin kullanımına açık bir sosyal ve kültürel merkez olarak hizmet vereceğini söyledi. Yapının arka cephesinde yer alan 945 Sokak Çıkmazı da bölgenin tarihî dokusunu yansıtan önemli alanlardan biri olarak öne çıkıyor. Bu sokakta özgün İzmir evleri bulunuyor. Ayrıca yazar Tarık Dursun K.’nın çocukluk ve gençlik yıllarını geçirdiği, bir dönem Osman Paşa ailesinin yaşadığı konaklar da burada yer alıyor. Proje kapsamında, tarihi konak ile bu tarihî sokak arasında bir bağlantı kurulması planlanıyor.
‘BÖLGEDE BÜTÜNCÜL BİR DÖNÜŞÜM HEDEFLİYORUZ’
Tevfik Paşa Konağı’nın yalnızca tek bir yapı olarak değil, çevresindeki kamusal alanlarla birlikte ele alındığını belirten Tugay, bölgede erişilebilirliği artıracak düzenlemeler yapılacağını ifade etti:
“Arkadaşlarımızla birlikte bölgedeki mülkiyet yapısına ilişkin yeni bir düzenleme üzerinde çalışıyoruz. Tevfik Paşa Konağı’nı TARKEM'den devralıyoruz. Yapıyı çevresindeki parsellerle birlikte değerlendirerek bütüncül bir proje hazırlıyoruz. Arka taraftaki alanların da projeye dahil edilmesiyle birlikte sokaklar arasında yeni bağlantılar kurulacak. İnsanların farklı noktalardan ulaşabileceği, daha erişilebilir bir kamusal alan oluşturacağız.”
‘TEVFİK PAŞA KONAĞI OTEL OLMAYACAK’
Konağın gelecekteki kullanımına ilişkin değerlendirmelerde bulunan Tugay, yapının otel olarak işletilmesinin doğru bir tercih olmayacağını söyledi.
İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay, “Tevfik Paşa Konağı’nı otel olarak planlamışlar. Ben buna karşı çıktım. Çünkü buranın yeni bir otelden çok daha farklı bir ihtiyacı olduğunu düşünüyorum. Bu bölgede yaşayanların, çalışanların ve ziyaretçilerin kullanabileceği ortak bir sosyal alana ihtiyaç var. O nedenle burası otel olmayacak” dedi.
ARAŞTIRMA, KÜLTÜR VE PAYLAŞIM MERKEZİ OLACAK
Tarihi yapının aynı zamanda bilgi üretimi ve paylaşımına katkı sunan bir merkez olarak tasarlandığını belirten Tugay, konağın farklı kesimlere hitap edeceğini vurgulayarak, konuşmasını şöyle sürdürdü:
“Öyle bir düzenleme yapacağız ki üniversitelerden, sivil toplum kuruluşlarından veya yurt dışından gelip bu bölgeyi incelemek isteyen insanlar burada ihtiyaç duydukları kaynaklara ulaşabilecek. Aynı zamanda küçük toplantılar, buluşmalar, söyleşiler ve çeşitli kültürel etkinlikler için kullanılabilecek alanlar oluşturacağız. İnsanlar burada dinlenebilecek, bir araya gelebilecek, bilgi alabilecek ve vakit geçirebilecek. Kapısı sürekli açık olan, herkesin rahatlıkla kullanabildiği yaşayan bir sosyal merkez oluşturmayı hedefliyoruz. Burası sadece bir bina değil, aynı zamanda bilgi üreten ve paylaşan bir merkez haline gelecek.”
TARİHİ YAPILAR KENT YAŞAMININ PARÇASI OLMALI
Tarihi yapıların korunmasının yanı sıra yaşatılması gerektiğini ifade eden Tugay, restorasyon çalışmalarının kent belleğine katkı sunduğunu kaydetti.
Başkan Tugay, “Restore edilen tarihi yapılara gösterilen ilgi bize önemli bir şey anlatıyor. İnsanlar geçmişle bağ kurmak, tarihi atmosferi deneyimlemek istiyor. Tarihi mirası korumanın en doğru yolu, onu gündelik yaşamın bir parçası haline getirmektir. Tevfik Paşa Konağı’nda da bu anlayışla hareket ediyoruz” diye konuştu.
TARİHİ YAPILAR YAŞADIKÇA DEĞER KAZANIYOR
Restorasyonu tamamlanan tarihi yapıların kent yaşamına kattığı değere değinen Başkan Tugay, geçmişi korumanın en doğru yolunun onu yaşamın bir parçası haline getirmek olduğunu belirterek, “Restore edilen tarihi yapıları ziyaret eden insanlar hayranlıklarını gizleyemiyor. O atmosferi yaşamak, tarihle temas kurmak ve o mekânlarda vakit geçirmek insanları mutlu ediyor. Tarihi yapıları sadece korumak yetmez; onları kent yaşamının bir parçası haline getirmek gerekir. Tevfik Paşa Konağı’nda da tam olarak bunu amaçlıyoruz” ifadelerini kullandı.
RESTORASYON SÜRECİ BAŞLIYOR
Projenin hazırlık çalışmalarının başladığını açıklayan Tugay, önümüzdeki dönemde teknik ve idari süreçlerin tamamlanacağını belirtti. Başkan Cemil Tugay, “Proje revizyonunu başlattık. Koruma Kurulu onaylarının ardından restorasyon çalışmalarına geçeceğiz. Hedefimiz, Tevfik Paşa Konağı’nı Basmane’ye ve İzmir’e yakışan, yaşayan bir kültür ve sosyal merkez olarak kentimize kazandırmak.”
TEVFİK PAŞA KONAĞI'NIN HİKÂYESİ
Basmane'nin en büyük tarihî konaklarından biri olan Tevfik Paşa Konağı, Hatuniye Camisi ve Dönertaş Sebili'ne komşu konumuyla bölgenin önemli simge yapıları arasında yer alıyor. Yapının arka cephesinde bulunan 945 Sokak Çıkmazı ise özgün İzmir evleriyle dikkat çekiyor. Türk edebiyatının önemli isimlerinden Tarık Dursun K.'nın çocukluk ve gençlik yıllarını geçirdiği, bir dönem Osman Paşa ailesinin yaşadığı konaklar da bu sokakta bulunuyor.
Toplam 991 metrekarelik alanda yer alan proje kapsamındaki yapıların tamamı tescilli tarihî eser statüsünde bulunuyor. Uzun yıllar otel olarak kullanılan Tevfik Paşa Konağı, zaman içerisinde yapılan eklemeler nedeniyle özgün mimari özelliklerinin önemli bölümünü kaybetti. Binanın özellikle üst katlarında bakımsız odalar, sağlıksız yaşam koşulları ve düzensiz kullanımın izleri dikkat çekerken, yapı içerisinde izinsiz kazılar yapıldığına dair bulgular da tespit edildi. Restorasyon çalışmalarıyla sonradan eklenen unsurların kaldırılarak konağın özgün kimliğine kavuşturulması hedefleniyor.
