Müzik Yorumcuları Meslek Birliği (MÜYORBİR), sektörün geleceğini kökten değiştiren teknolojik dönüşümü mercek altına aldı. "Müzik Sektöründe Yapay Zeka Etkisi Araştırması" sonuçları, sanatçıların teknolojiye karşı olmadığını ancak kontrolsüz ve hak ihlallerine açık sürece karşı büyük bir direnç ve endişe içinde olduğunu kanıtladı. Araştırmaya göre, müzik yorumcularının genel endişe düzeyi %74 gibi yüksek bir oranda seyrederken, daha önce izinsiz kullanım mağduriyeti yaşayanlarda bu oran %90’a fırlıyor.
Genç kuşak hem en aktif kullanıcı hem de en kaygılı grup
Araştırmanın en dikkat çekici bulgularından biri, yaş gruplarına göre değişen tutumlar oldu. 18–35 yaş arasındaki genç kuşak, yapay zeka araçlarını %32,7'lik genel kullanım ortalamasının çok üzerinde ve en aktif şekilde kullanan kesim olarak öne çıkıyor. Ancak aynı grup, mesleki geleceklerini tehdit altında gördükleri için en yüksek kaygı seviyesine sahip kitleyi oluşturuyor. Bu durum, teknolojinin imkanlarından faydalanan sanatçıların bile etik ve hukuki boşluklardan derin rahatsızlık duyduğunu gösteriyor.
Ses klonlama için rıza ve sıkı denetim şart
Sanatçıların talepleri net bir çerçeveye oturmuş durumda. Katılımcıların %71’i, bir sanatçının sesinin yapay zeka ile kopyalanması anlamına gelen ses klonlama işleminin mutlak suretle izne tabi olmasını istiyor. Ayrıca her üç yorumcudan ikisi (%65,2), yapay zeka uygulamalarına yönelik devlet eliyle "sıkı bir yasal düzenleme" getirilmesi gerektiğini savunuyor. İçeriklerin yapay zeka ile üretildiğinin açıkça etiketlenmesi desteği ise %60 seviyesinde.
MÜYORBİR çatısı altında kolektif mücadele
Bireysel hak arayışının zorluğuna dikkat çeken müzik yorumcuları, çözüm adresi olarak meslek birliklerini işaret ediyor. Katılımcıların %54,7’si, yapay zeka platformları ile yapılacak anlaşmalarda MÜYORBİR aracılığıyla yürütülecek bir "toplu lisanslama modeli"ni destekliyor. Bu modelle, sanatçıların performanslarının yapay zeka eğitimlerinde kullanılması karşılığında adil bir gelir paylaşımı sisteminin kurulması hedefleniyor.
MÜYORBİR Yönetim Kurulu Başkanı Burhan Şeşen, araştırma sonuçlarını değerlendirirken emeğin korunmasının artık bir tercih değil zorunluluk olduğunu vurguladı. Şeşen, "Yorumcu sanatçılarımızın kimliğini doğrudan etkileyen riskler var. Ses ve performans kullanımı açık rızaya tabi olmalı. Müzik yorumcularının ortak talebi net: Emeğin karşılığı korunmalı ve haklar güvence altına alınmalı" diyerek şeffaf ve adil bir çerçeve için tüm paydaşlara iş birliği çağrısında bulundu.
