İzmir’in Konak ilçesinde bulunan ve kentin endüstriyel mirasının en önemli yapılarından biri olarak kabul edilen Tarihi Elektrik Fabrikası yeniden Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin gündemine taşındı. DEM Parti İzmir Milletvekili İbrahim Akın, fabrikanın özelleştirme kapsamına alınarak satışa çıkarılmak istenmesine ilişkin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum’un yanıtlaması istemiyle Meclis’e soru önergesi verdi.
Akın, önergesinde 1928 yılında Belçikalı bir firma tarafından inşa edilen ve bir dönem deniz suyu kullanılarak İzmir’in elektrik ihtiyacını karşılayan fabrikanın endüstriyel mirasın simge yapılarından biri olduğunu vurguladı.
“Kent hafızası açısından önemli bir yapı”
1998 yılında “Korunması Gerekli Taşınmaz Kültür Varlığı” olarak tescil edilen fabrikanın mülkiyetinin yıllar içinde TEK, TEAŞ ve son olarak TTA Gayrimenkul A.Ş.’ye devredildiğini hatırlatan Akın, yapının Özelleştirme İdaresi Başkanlığı tarafından defalarca ihaleye çıkarıldığını ifade etti.
Akın, İzmir halkı, meslek odaları ve sivil toplum kuruluşlarının fabrikanın kamusal bir alana dönüştürülmesi yönünde talepte bulunduğunu belirterek, buna rağmen imar planlarında yapılan değişikliklerin alanın ranta açılacağı ve tarihi dokusunun zarar görebileceği yönünde kaygılara yol açtığını dile getirdi.
Diğer tarihi yapılar da gündeme getirildi
Soru önergesinde yalnızca Tarihi Elektrik Fabrikası değil, İzmir’de kent hafızasında önemli yer tutan bazı tarihi yapıların durumuna da dikkat çekildi.
Akın, Tarihi Türkiye Büyük Millet Meclisi binası ile İzmir Meslek ve Sanat Lisesi gibi kentin önemli simgeleri hakkında merkezi idare tarafından alınan kararların da tartışma yarattığını ifade etti. Bu yapıların mülkiyet ve kullanımına ilişkin tasarrufların, yerel yönetimler ve kentte yaşayan yurttaşların görüşleri alınmadan gerçekleştirildiği yönündeki eleştirilerin arttığını kaydetti.
Bakanlığa 7 soru yöneltildi. Önerge şu şekilde;
- 26.02.1998 tarihinde tescil edilmiş olan bu tarihi yapının, İzmir halkının ve yerel yönetimlerin “kamusal kullanım” taleplerine rağmen ısrarla özelleştirme kapsamında tutulmasının gerekçesi nedir?
- Danıştay 13. Dairesinde (2018/2028 Esas) devam eden iptal davaları ve yargı süreci henüz sonuçlanmamışken, taşınmazın yeniden ihaleye çıkarılmasının hukuki dayanağı nedir?
- Söz konusu parsel için hazırlanan yeni imar planlarında, yapının tarihi dokusuna zarar verecek “ticari” veya “turizm” odaklı yapılaşma izinleri verilmiş midir?
- İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin burayı kentin sosyal ve kültürel hayatına kazandırmak üzere satın alma veya tahsis talepleri neden reddedilmiştir?
- İzmir’de bulunan Tarihi TBMM binası ve İzmir Meslek ve Sanat Lisesi gibi kültürel ve tarihsel değere sahip taşınmazların mülkiyet ve kullanımına ilişkin son dönemde alınan kararların hukuki dayanağı nedir?
- Bu tür kararlar alınırken ilgili yerel yönetimlerin, meslek odalarının ve kentte yaşayan yurttaşların görüşleri neden alınmamıştır?
- İzmir’de merkezi idare tarafından tasarruf altına alınan veya özelleştirme kapsamına alınan tarihî ve kamusal nitelikli taşınmazların sayısı kaçtır? Bunların listesi nedir?
