SEMİ TEKTAŞ/Belediye-İş Sendikası İzmir 1 ve 2 No’lu Şubeleri ile Sosyal Demokrat Kamu İşverenleri Sendikası (SODEMSEN) arasında yürütülen, İzmir Büyükşehir Belediyesi, İZSU, İZDOĞA A.Ş. ve İZULAŞ A.Ş.’yi kapsayan 2026-2028 dönemi Toplu İş Sözleşmesi görüşmelerinde uzlaşma krizi devam edeiyor. Taraflar rakamlar üzerinde anlaşmaya vardı buna karşın Büyükşehir’in Pazar tatilini kaldırması üzerine görüşmeler tıkandı. İzmir Büyükşehir Belediyesi konu ile ilgili basın açıklaması yaparak işçilerin aldığı ücretleri açıklaması sendika tarafından tepki ile karşılandı. Sendika Pazar günü hakkından vazgeçmeyeceğini belirtti. Maaşlar konusunda verilen rakamların doğruyu yansıtmadığı bazı işçilerin 60-65 bin TL maaş aldığı ifade edildi.
Atalay: Halkı işçisiyle karşı karşıya getirmeye çalışıyorlar
Büyükşehir’in açıkladığı ücretlerin doğru olmadığını ifade eden Atalay, “Halkı işçisiyle karşı karşıya getirmeye çalışıyorlar. Açıkladıkları o yüksek ücretler (120-130 bin liralar), tüm hakların yıllık olarak eklenmiş, yani giydirilmiş halidir. Arkadaşların aldıkları öğrenim yardımına kadar, hatta olmayan hakları bile hesaba katıp bu rakamı oluşturdular. Onların bu şekilde açıklama yapması, buradaki 3 bin 300 işçiyi ilgilendiren bir durum değil; sadece 45 yıllık toplu sözleşme geçmişi olan 160-200 civarındaki kadrolu işçiyi ilgilendiriyor. Şu anda bizim arkadaşlarımız 60-65 bin lira civarında maaş alıyor. Az çok matematiği olan herkes bilir, bu rakama yüzde 16, 30’u eklediğinizde sonucun nerelere varacağını hesaplayabilir” diye konuştu.
“Algı yaratıyorlar”
Ücretler üzerinden algı yaratıldığını ifade eden Atalay, “Yaptıkları ne etik ne de ahlaki. Masada aylardır görüşüyoruz ve en son 28 madde kalmıştı. Devam primi, hizmet özendirme gibi maddelerin hepsinde, hatta onların sunduğu şartlarda bile mutabakata vardık; bunları başka isimlerle adlandırarak geçmiş olduk. Aramızda sadece Pazar tatiliyle ilgili bir sıkıntı vardı. Şimdi halka bu durumu anlatamadıkları için algı yaratmaya çalışıyorlar. İlk 168 kişiyi işten çıkarttıklarında yaptıkları algı operasyonunun aynısını yapıyorlar. Bir sene önce ne söylüyorlarsa, bugün de aynı şeyleri tekrarlıyorlar” değerlendirmesinde bulundu.
Pazar tartışması
Haftalık tatil tartışması hakkında konuşan Atalay, “Pazar mevzusunu şöyle anlatayım: Örneğin Salı günü işbaşı yaptım; Çarşamba, Perşembe, Cuma, Cumartesi ve Pazar dahil 6 gün çalışacağım, hafta tatilim ise Pazartesi olacak. 8-5 çalışan bir işçiyi bu şekilde çalıştırmaya çalışıyorlar. Yani Cumartesi-Pazar çalıştırıp, hafta tatilini Pazartesi’ye kaydırmak istiyorlar. Bu uygulama çağdaş ülkelerin hiçbir yerinde yok. Vardiyalı çalışan arkadaşlarımızın hafta tatilleri zaten işin doğası gereği hafta içine denk geliyor, orada bir sorun yok. Ama siz sabit 8-5 çalışan işçiyi de bu sisteme çekerseniz, işçiyi köle düzeninde çalıştırmak istiyorsunuz demektir. O zaman zorla mesai de yaptırmayın. Biz zorla mesai mi istiyoruz? Hayır. Bir de Büyükşehir’deki tüm çalışanların mesai yükünü sanki biz bu toplu sözleşmeyle talep ediyormuşuz gibi bir algı yarattılar” diyerek sözlerini tamamladı.
Büyükşehir’in açıklaması şu şekilde;
Belediyemiz ve kuruluşlarımız İZSU, İZULAŞ, İZDOĞA bünyesinde çalışan yaklaşık 4.000 işçimizi kapsayan toplu iş sözleşmesi görüşmelerinde Belediye-İş Sendikası ile anlaşma sağlanamamıştır. Sendikalarımızın üyeleri yararına daha iyi koşullarda sözleşme yapma hedefini saygıyla karşılamakla birlikte, Belediye-İş Sendikası’nın toplu görüşmelerdeki uzlaşmama kararını haklı bulmuyoruz:
a) Hâlihazırda müzakere edilen Belediye-İş sözleşme taslağındaki “İşe Devam Primi” ve “Sağlık Raporu Almama Primi” talepleri kabul edilebilir değildir. Önceki toplu iş sözleşmesinde yer alan ve şimdi sendikanın taslağında biraz daha genişletilmek istenen düzenlemeye göre; bir yıllık süre içinde hastalık istirahat raporu almayan işçi için yıllık 14 yevmiye tutarında sağlık raporu almama teşvik pirimi ve fiilen ayda 20 gün ve üzeri çalışanlara “ücretin yüzde 10- yüzde 13 nispetinde işe devam teşvik primi” talep edilmektedir. Çalışanlarımızın normal çalışma saatlerinde işe devam etmeleri için teşvik pirimi talep edilmesi ve hasta olmaları, istirahat etmeleri gerektiğinde sağlık raporu almamaları için teşvik primi verilmesi Belediyemiz ve iştiraklerimizce kabul edilmemiştir ve edilmeyecektir. Önceki dönem toplu sözleşmelerinde benzer maddelerin bulunması, bu haksız/dayanaksız ve işçi/hasta haklarına aykırı taleplerin kabulü için gerekçe olamaz.
b) Belediyemiz kuruluş ve iştiraklerinde haftada 7 gün, çoğu işletmelerimizde günde 24 saat hizmet verilmektedir. Hafta tatili, İş Kanunu’na göre 7 günlük bir zaman diliminde kesintisiz en az 24 saat ücretli dinlenme hakkı olarak düzenlenmiştir; hâlihazırda müzakere edilen Belediye-İş sözleşme taslağında Pazar günü, “hafta tatili” olarak kabul edilmektedir. Bu durumda Pazar günleri çalışmasına ilave iki yahut üç yevmiye fazla ödenmektedir. 2025 senesinde Pazar çalışması ek ücret maliyeti 850 milyon lira tahakkuk etmiştir. 7 gün hizmet esaslı işletmeler için bu durum uygulanabilir ve sürdürülebilir değildir.
c) Fazla mesai çalışmasının “yerleşik uygulama” olarak kabul edilmesi de isabetli değildir. Belediyemiz iştiraklerinin 2025 yılı fazla mesai maliyeti 3,9 milyar lira, 2026 yılnını ilk 5 ayı için 2,2 milyar lira tahakkuk etmiştir. İhtiyaç duyulan birimlerde vardiya usulü çalışmaya geçmek gerekmektedir. Hâlihazırda müzakere edilen Belediye-İş sözleşme taslağında yüzde 25 vardiya zammı talep edilmektedir. Vardiya uygulamasına dahil olacak çalışanlarımıza ücretine ilave olarak yüzde 25 ücret zammı talep edilmektedir. Bu, yanlış bir uygulamadır, sürdürülebilir değildir ve 24 saat hizmet esası işletmeler için uygulanabilir değildir.
d) Çalışanlarımızın mevcut yevmiyelerine enflasyon nispetinde zam yapılması belediyemizce kabul edilmiştir. Buna göre 1 Mart 2026 yürürlük tarihinden itibaren yıllık istihkaka göre aylık/giydirilmiş ücretler; İzdoğa’da en düşük 98.500,00 TL, en yüksek 112.500,00 TL, İzulaş’ta en düşük 95.700,00 TL, en yüksek 113.500,00 TL, İZSU’da en düşük 119.500,00 TL, en yüksek 130.850,00 TL hesap edilmektedir.
Kamuoyunun bilgilerine sunarız.
