İzmir’in turistik ilçesi Foça’da, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından hayata geçirilmesi planlanan Yenifoça Yat Limanı projesine ilişkin tarihi bir karar açıklandı. Kültür ve Turizm Bakanlığı İzmir 2 Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu, bölgedeki Osmanlı mezarlığı mirasını korumak amacıyla geniş kapsamlı bir düzenlemeye gitti. 11 Mart 2026 tarihli toplantıda alınan kararla, tarihi mezarlığın bulunduğu alanlar resmen "koruma alanı" ilan edildi.
Tarihi mezarlık alanı tapuya işleniyor
Kurul tarafından yapılan incelemeler sonucunda, Yenifoça Mustafa Kemal Atatürk Mahallesi’nde yer alan ve mülkiyeti kamuya ait olan eski Osmanlı mezarlığı için koruma sınırları kesinleştirildi. Buna göre, 514172 ada 661 ve 674 parsellerin korunması gerekli kültür varlığı olduğu tescillenerek tapu kayıtlarına şerh düşülmesine karar verildi. Kurul, bu parsellerdeki koruma statüsünün tapuya işlenmesinin ardından ivedilikle bilgi verilmesini istedi.
Yat limanı projesi koruma sınırlarının dışında kaldı
Projenin teknik detaylarını inceleyen Kurul, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı III. Bölge Müdürlüğü tarafından hazırlanan 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planı ve 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planı tekliflerini de değerlendirdi. Yapılan tespitlerde, planlanan yat limanı sahasının, tescillenen Osmanlı mezarlığı koruma alanı sınırları dışında kaldığı belirlendi. Kurul, projenin bu haliyle ilgili idarelerince değerlendirilmesinde sakınca görmezken, bölgede yapılacak her türlü fiziki müdahale için katı kurallar getirdi.
İnşaat sırasında buluntu çıkarsa çalışmalar durdurulacak
Kararda, 2863 sayılı kanun uyarınca bölgede yapılacak her türlü çalışma sırasında herhangi bir kültür varlığına rastlanılması durumunda çalışmaların derhal durdurulması gerektiği vurgulandı. Böyle bir durumda en yakın Müze Müdürlüğü’ne veya mülki idare amirliğine haber verilmesinin yasal bir zorunluluk olduğu hatırlatıldı. Ayrıca, daha önce konut alanına çevrilmesi gündeme gelen 662 parsel üzerinde, Kurul'dan izin alınmadan hiçbir fiziki müdahalede bulunulamayacağı karara bağlandı.
Tartışmalı 662 parsel için yerinde inceleme kararı
Mezarlık alanının bir parçası olan ve geçmişte imar planı değişikliklerine konu olan 662 parsel için ise özel bir süreç başlatıldı. Kurul, bu parselin günümüze kadar geçirdiği süreci gösteren kadastro krokilerinin Kadastro Müdürlüğü tarafından acilen iletilmesini talep etti. Söz konusu taşınmazın kesin koruma sınırları, Kurul üyelerinin bölgede yapacağı "yerinde inceleme" faaliyetinin ardından netlik kazanacak.
