Son açıklanan TÜİK Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi sonuçlarına göre Türkiye’nin nüfusu 86 milyon 92 bin 168 kişi oldu. Mevcut tabloda İstanbul 15 milyon 754 bin 53 kişiyle en kalabalık il konumunda bulunuyor. Ankara, İzmir, Bursa ve Antalya da ilk sıralarda yer alıyor.
Ancak asıl dikkat çeken hesaplama, “herkes doğduğu ilde yaşasaydı” senaryosunda ortaya çıkıyor.
Herkes memleketinde kalsaydı ne olurdu?
TÜİK verilerine dayalı hipotetik dağılımda kişilerin kütük kayıtlı doğum illeri esas alınıyor. Bu durumda Türkiye’nin nüfus sıralaması tamamen değişiyor. İç göçün etkisi ortadan kaldırıldığında metropollerin önemli ölçüde küçüldüğü, doğu ve iç bölgelerin ise dramatik şekilde büyüdüğü görülüyor.
İstanbul gerçekten 15 milyon mu olurdu?
Mevcut durumda 15 milyon 754 bin 53 kişi ile açık ara lider olan İstanbul, bu senaryoda 2 milyon 603 bin 870 kişiye geriliyor. Yani yaklaşık 13 milyon kişinin göçle geldiği ortaya çıkıyor. Bu veri, İstanbul’un büyümesinin büyük ölçüde iç göçe dayandığını net şekilde gösteriyor.
Şanlıurfa nasıl birinci oluyor?
Senaryoya göre Şanlıurfa 3 milyon 205 bin 103 kişiyle Türkiye’nin en kalabalık ili konumuna yükseliyor. Mevcut nüfusu yaklaşık 2,2 milyon seviyesinde olan Şanlıurfa, yüksek doğurganlık oranı ve verdiği göç nedeniyle doğum yeri esas alındığında zirveye çıkıyor.
Ankara ve İzmir ne kadar küçülüyor?
Başkent Ankara mevcutta yaklaşık 5,9 milyon nüfusa sahipken, senaryoda 2 milyon 75 bin 894 kişiye düşüyor.
İzmir ise 4,5 milyonluk nüfustan 1 milyon 943 bin 223 kişiye geriliyor. Bu tablo, büyükşehirlerin nüfus yapısının büyük ölçüde göçle şekillendiğini gösteriyor.
Herkes doğduğu ilde yaşasaydı en kalabalık 10 il hangileri olurdu?
TÜİK verilerine göre ortaya çıkan sıralama şöyle:
-
Şanlıurfa – 3.205.103
-
Konya – 2.702.482
-
İstanbul – 2.603.870
-
Diyarbakır – 2.486.449
-
Ankara – 2.075.894
-
Samsun – 2.032.154
-
Sivas – 1.988.289
-
Erzurum – 1.987.876
-
İzmir – 1.943.223
-
Hatay – 1.895.656
Bu tabloya göre özellikle Sivas ve Erzurum gibi iller nüfuslarını neredeyse üç katına çıkarıyor.
Göç olmasaydı hangi iller büyürdü?
Doğu ve İç Anadolu illerinde ciddi artış yaşanıyor. Göç veren şehirler, doğum yeri esas alındığında güçlü bir nüfus potansiyeline sahip olduğunu gösteriyor. Bu durum Türkiye’deki demografik dönüşümün yönünü de ortaya koyuyor.
Göç olmasaydı hangi iller küçülürdü?
İstanbul, Ankara, İzmir, Kocaeli ve Antalya gibi göç alan şehirler büyük kayıplar yaşıyor. Özellikle sanayi ve hizmet sektörünün yoğun olduğu batı metropolleri, mevcut nüfuslarının önemli kısmını göçle kazanmış görünüyor.
En düşük nüfuslu iller hangileri olurdu?
Doğum yeri senaryosunda en düşük nüfuslu iller şu şekilde sıralanıyor:
-
Yalova – 131.080
-
Tunceli – 256.768
-
Bayburt – 290.102
