Altay’ın efsane amigosu Murat Polatkıran ve Karşıyaka’nın efsane amigosu Hakan Ortabaş önce göç nedeniyle İzmir futbolunda kaybolan kent ruhundan yakınırken tribünlerden şehre, dostluktan düşmanlığa uzanan çarpıcı değerlendirmeler yaptılar
9 EYLÜL TV’de moderatörlüğünü gazeteci Zafer Ertem’in yaptığı ‘Spor Servisi’ programının bu haftaki konukları Altay ve Karşıyaka’nın efsane amigoları Murat Polatkıran ve Hakan Ortabaş ile Spor Yazarı Muhittin Akbel oldu. Hakan Ortabaş tribünlerdeki değişimin temel nedeninin şehrin sosyolojik dönüşümü olduğunu söylerken, “Eskiden geleni İzmirleştirirdik, şimdi bunu yapamıyoruz” ifadesini kullandı. Murat Polatkıran ise ‘’Altay ölmez, Karşıyaka küsmüş değil; İzmir futbolu sadece yönünü kaybetti. Bir zamanlar şarkı söyleyen tribünler vardı, şimdi nefret bağırılıyor, çok üzücü”dedi. Spor Yazarı Muhittin Akbel de Altay ve Karşıyaka yönetimlerinin kulüplerinin eski başarılı günlere dönmeleri için Göztepe’nin şirketleşme modelini örnek almaları gerektiğini hatırlattı. Program boyunca yapılan açıklamalar zaman zaman nostaljik, zaman zaman da sert eleştiriler içerdi. Tribün kültürünün yıllar içinde nasıl değiştiği örneklerle anlatıldı.
VALİ ARAR, BİZDE GEREKENİ YAPARDIK
Altay amigosu Murat Polatkıran’ın dün ve bugünün tribün kültürüne yönelik görüşleri şöyle: ‘’Bizim zamanımızda herkes birbirini tanırdı. Karşıyaka maçına da giderdik, Göztepe maçına da. Kulüp ayırmazdık, diğer kulüp amigoları içinde geçerliydi bu durum. Kimse kimseyi düşman görmezdi. Son 10 yıldır tribünlerde bir şeyler oldu. O dönem İzmir’in en büyük mülki amiri vali, emniyet müdürü ve bürokratlar her derbi ve önemli maçlar öncesinde kulüp amigolarını bir araya getirirdi. Vali, ‘çocuklar tribünlerde İzmir’e yakışan görüntüler istiyorum. Sizlere güveniyoruz’ dediğinde zaten tribünde olay çıkma ihtimali de kalmazdı. Eskiden tribün disiplini vardı. Ama günümüzde tribün yönetmek çok daha zor. İnsanların üzerinde inanılmaz baskı var, herkes öfkeli. Amigoları maç öncesinde yüzlerce kişi arar, girmek için arar, bilet için arar, başka sorunu varsa arar. Bugünün amigolarının güncel isimleriyle tribün liderlerinin işleri daha zor kesinlikle.’’
KENTE GÖÇ, TRİBÜN RUHUNU BİTİRDİ
Karşıyaka amigosu Hakan Ortabaş ise ‘’Bizim dönemimizde kulüpler ve taraftarları birbirlerini rakip görürlerdi düşman değil. Bizler didişirdik, kavga etmezdik. Bu farklı bir şeydi. Maç biter aynı masada oturur birlikte yer içerdik. Ama günümüzde yaşanan ‘göç ‘ olayının taraftar profilini değiştirdiğini söyleyebilirim. Bugünün öfke iklimine isyan ediyorum bu sosyolojik bir dönüşümdür. Eskiden kente geleni İzmirleştirirdik bugün bu yapılamıyor. Tribünlerde artık şarkılardan çok nefret, düşmanlık söylemleri yer alıyor. Bizim dönemimizin diliyle bugünkü kitleyi yönetmek kolay değil. Şimdiki tribün liderleri çok daha karmaşık bir yapı yönetiyor. Her göç eden kendi kültürünü yaymak istiyor. Ben şuna inanıyorum ve inanmaya devam edeceğim eğer günümüzde kriz içindeki İzmir futbolu yeniden ayağa kalkacaksa önce fair-play ruhu geri dönmeli. Şu da bir gerçek başarı taraftarı geri getirir ama önce İzmir ruhu geri dönmelidir. Bu işin anahtarı budur’’ diye konuştu.
POLATKIRAN: KRAVATLI İLK AMİGOYDUM
Altay efsanesi Murat Polatkıran Altay ve Karşıyaka’nın bugünkü durumunun baş kaynağının ekonomik kriz olduğunu söyledi ve sözlerini şöyle sürdürdü: ‘’ İki köklü kulübün yıllardır süper ligden uzak kalmasını nedeni iyi yönetilememeleridir. Ama Altay için her şey bitmiş değil, hala ışık görüyorum. Bu kulübün altyapı organizasyonu Türkiye’de parmakla gösterilmektedir. Yeter ki iyi yönetilsin, doğru liderler çıksın. Ben şahsen fair-play ödüllü ilk amigo olarak başta eski başkanlarımızdan Mahmut Özgener ve camianın diğer güçlü dinamiklerine sesleniyorum. Gelin birlik olun, Büyük Altay bulunduğu ligi kesinlikle hak etmiyor. Bu küpler kaybolursa İzmir çok şey kaybeder.’’ Karşıyaka tribün efsanesi Hakan Ortabaş ise görüşlerini, ‘’Karşıyaka’nın maçlarına giderken mutlu değilim ayağım geri geri gidiyor. Ben 30 bin kişiyle maç izledim şimdi 4-5 bin kişiyi geçmiyor. Şehir başarıyı görünce yine tribünleri doldurur ama önce o İzmir ruhu şart. Özellikle günümüzde sosyal medyanın ve dijital iletişimin tribün psikolojisini değiştirdiğini vurgulamak isterim’’ şeklinde özetledi.
TRİBÜN SOLİSTİ, TRİBÜN LİDERİ!
Karşıyaka amigosu Ortabaş İzmir futbolunun kaybettiği değerleri anlatırken hayli üzüntülüydü. Ortabaş şöyle konuştu: ‘’İzmirspor, Ülküspor, Denizspor ve şu anda aklıma gelmeyen sayısız köklü kulüp yok olma sürecinde isimlerini bile hatırlayamıyoruz. Şunu da unutmayalım İzmir Türk futbolunun en önemli merkezlerinden biriydi. Bu şehir futbolcu fabrikasıydı. İzmir artık profesyoneliyle amatörüyle kendi değerlerine sahip çıkmalı.’’ Bu arada iki tribün lideri geçmişteki anılarından da bahsederken birbirlerini övgü yağmuruna tuttular. Murat Polatkıran Hakan Ortabaş’ın tribün liderliğini överken onu ‘’Tribün solisti’’ olarak niteledi. Ortabaş ise Polatkıran’ın ‘’Tribünde tek ses yaratan lider’’ olduğunu söyledi.
SARI YAŞAR’DAN KOCAOĞLU’NA
İki efsane amigo geçmişe mal olan ünlü amigolar Sarı Yaşar ve İsmail Kocaoğlu’nu anmaktan da geri kalmadı. Polatkıran, ‘’Bizim dışımızda bir rahmetli Sarı Yaşar vardı, ben vardım, İsmail Kocaoğlu vardı. Sarı Yaşar’ın meşhur bir "baba hindi"si vardı. Bir ara "Onu bundan sonra Murat yapsın" dedi. Bana el verdi Sarı Yaşar, Allah rahmet eylesin, ben de ondan sonra tribünlerde hem onu anmak hem de taraftarı coşturmak adına kullandım bu sloganı. Bir de Sarı Erol vardı ben ondan almıştım amigoluğu. Hakan ile ben yeni jenerasyon öncesinin son neferleriyiz’’ dedi.
TARAFTAR ARTIK İKİNCİ FAKTÖR
Futbol seyircisinin artık ikinci faktör olduğunu belirten Murat Polatkıran sözlerini şöyle noktaladı: ‘’Futbol artık çok büyük ekonomi. Evet seyircinin gücünü yok sayamayız ama bugün durum böyle. Eskiden kulüp sevgisi, ruhu, fair-play önde geliyordu. Örneğin Altay’da bir dönem Büyük Mustafa çıktı. Kornerden attığı gollerle takımını ve taraftarı ateşlerdi. İşte baştan beri söylediğimiz ruh buydu. Para pul değildi. Şimdi öyle değil ki. Rakamlar konuşuyor. Paran varsa ve o maddi gücü doğru kullanabiliyorsan bak 3 büyüklere neden çok öndeler para da var, bire parayı iyi yönetebiliyorlar.’’
Kontrolsüz göç ve İzmir ruhu!
Kulüplerinin iki efsane amigosunun yaşadıklarını ve anlattıklarının yarısını ancak gazete sayfalarına sığdırabildim. 9 Eylül Youtube’da tamamı kesilmeden yer almakta. Neler anlattılar neler, detayı ile izleyebilirsiniz. Görüyoruz ki eski ile yeni taraftar yapısı çok değişmiş. Hakan Ortabaş değişimin nedenini ‘göç’e bağlarken haksız da değil. Her gelen kendi değer ve kültürünü uygulamaya kalkınca İzmir’in kendine has duygu ve hareket tarzları da yara almış. Murat Polatkıran ise tribünlerdeki ‘nefret çığlıklarından’ yakınıyor. Bu durum düzelir mi, rakibi aşağılama ve küfür kültürü tribünlerden uzaklaşır mı açık söylüyeyim bence çok zor. Ama yine de geçmişin güzelliklerini, değerlerini tribünlere nasıl taşırızın hayalini kurmaya devam edelim, umudumuzu yitirmeyelim. Umudun bittiği yerde hayat bitiyor çünkü…
