GÜNCEL BİLGİLER
TÜRKİYE
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, "28 Şubat'tan beri bölgemizi yangın yerine çeviren savaşta dün gece ilan edilen ateşkesten memnuniyet duyuyoruz." dedi.
Millî Güvenlik Kurulu (MGK), Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın başkanlığında Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde toplandı.
İstanbul Valisi Davut Gül:
Teröristlerin eylemde bulunmak istedikleri bölgedeki konsoloslukta yaklaşık 2,5 yıldır herhangi bir faaliyet olmadığını belirtti. Dolayısıyla konsoloslukta devam eden bir çalışma ya da yaşayan herhangi bir diplomatik görevli bulunmuyor.
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile yaptığı telefon görüşmesinde, Türkiye'nin geçici ateşkesten duyduğu memnuniyeti dile getirerek, kalıcı barışın tesisi için çabalarını sürdüreceğini belirtti.
Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, "Tıbbi malzeme ve cihazlarla yüklü yardım TIR'larımız, komşumuz İran’a doğru yola çıktı." dedi.
MEDYA
MHR Haber Ajansı:
İran'ın Lavan Adası'nda birkaç yerde ve rafineride patlama meydana geldi.
Financial Times:
ABD'nin saldırıların sadece ilk altı günündeki askerî harcamaları 11 milyar doları aştı.
BBC:
*Kuzey Amerika Muhabiri Anthony Zurcher: Trump, ya "bu gece bütün bir medeniyet yok olacak" tehdidini hayata geçirerek çatışmayı tırmandıracak ya da geri adım atarak güvenilirliğini zedeleyecekti.
*Trump'ın son açıklamaları, dünyanın ABD'ye bakışını kökten değiştirmiş olabilir.
*Cumhuriyetçi Kongre üyesi Austin Scott, başkanın "bir medeniyetin yok olacağı" yönündeki sözlerini "ters etki yaratan" ifadeler olarak nitelendirerek "Ben bu sözlere katılmıyorum" dedi.
*Senatör Ron Johnson, böyle bir bombardımanın "büyük bir hata" olacağını söyledi.
*Temsilci Nathaniel Moran ise Trump'ın bu sözlerini desteklemediğini yazdı ve "Biz böyle insanlar değiliz" dedi.
*Senatör Lisa Murkowski de tehdidin "müzakere taktiği olarak mazur görülemeyeceğini" belirtti.
Maarif:
Savaşın İran lehine sonuçlandığını belirterek ABD ve İsrail'in hedeflerinden geri adım attığını ve ortaya çıkan anlaşmayı “stratejik teslimiyet” olarak nitelendirdi.
İran medyası:
İlk geminin Hürmüz Boğazı'ndan geçtiğini duyurdu.
ISNA Haber Ajansı:
İslamabad’taki görüşmelerde, İran heyetine Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, ABD heyetine ise Başkan Donald Trump'ın yardımcısı James David Vance'in liderlik edeceğini bildirdi.
YORUMLAR
@ ABD ile İran arasında ilan edilen iki haftalık ateşkes, ABD Başkanı Donald Trump’a kısa vadede bir çıkış yolu sundu.
@ Ateşkes, Trump’a sıkıştığı ikilemden kurtulma imkânı sundu ve siyasi kredibilitesini korumaya yardımcı oldu.
@ “Bir medeniyet yok olacak” gibi tehditleriyle yalnızca İran’ı değil, uluslararası sistemi de hedef aldı.
DÜNYA TİCARET ÖRGÜTÜ
WTO ve IMF, 40 günlük şokun küresel GSYİH büyümesini %0,3 ila %0,5 oranında aşağı çekti. Bu, dünya ekonomisinden yaklaşık 300-400 milyar doların silinmesi anlamına geliyor hesabı yaptı.
ABD
Trump, tüm ABD gemileri, uçakları ve askerî personelinin "gerçek anlaşma"nın tam olarak uygulanmasına kadar İran'da ve çevresinde konuşlanmaya devam edeceğini bildirdi.
Trump, İran’ın nükleer silah kullanmayacağını ve Hürmüz Boğazı'nın açık ve güvenli kalacağını yineledi.
ABD Başkanı Donald Trump’ın İran ile iki haftalık ateşkes anlaşmasına İsrail’in de dâhil olduğu bildirildi. Beyaz Saray’dan üst düzey bir yetkili, anlaşmanın yalnızca ABD ile İran arasında değil, İsrail’i de kapsadığını açıkladı.
ABD ordusunun şu an ikmal ve dinlenme sürecinde olduğunu belirten Trump, sonraki harekâta hazırlandığını belirterek "AMERİKA GERİ DÖNDÜ!" ifadesiyle noktaladı.
Beyaz Saray yetkilisi, İsrail'in iki haftalık ateşkese katılmayı ve İran'a saldırılarını durdurmayı kabul ettiğini duyurdu.
Trump, Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif ve Pakistan Genelkurmay Başkanı Asım Münir'in öncülüğünde, iki ülke arasında yürütülen müzakerelerin olumlu sonuç verdiğini belirtti.
Trump: "İran ile gümrük vergileri ve yaptırımların hafifletilmesi konusunda görüşüyoruz. 15 maddenin çoğu üzerinde anlaşmaya varıldı."
Trump, ABD’nin "büyük miktarlarda malzeme stoklayacağını ve işlerin sorunsuz yürümesini sağlamak için hazırda bekleyeceğini" ifade etti. "Bundan eminim" dedi.
Trump: “Birçok olumlu adım atılacak! Çok büyük miktarda para kazanılacak. İran yeniden yapılanma sürecine başlayabilir.” ifadelerini kullandı.
Beyaz Saray: Tam ateşkes zaman alır, Lübnan ateşkes kapsamında değil.
Trump, İran’da “rejim değişimi süreci” yaşandığını savunarak Tahran ile işbirliği mesajı verdi. Nükleer faaliyetlere sıfır tolerans vurgusu yaptı.
ABD'nin Hürmüz Boğazı'ndaki denizcilik faaliyetlerinin aksamasının giderilmesine yardımcı olacağı duyuruldu.
ABD'nin Terörle Mücadele Merkezi eski Direktörü Joe Kent:
“İsrail barışı bozabilir; bu nedenle onları kontrol altına almalıyız.
İsraillileri dizginleyebilmek için onlara sağladığımız askerî desteği geri çekmeye başlamalıyız.”
Trump, İran'a silah satan ülkelere gümrük vergisi uygulayacağını kaydetti.
Trump, İran'la yakın işbirliği içinde çalışacaklarını söyleyerek, "İran ile gümrük vergileri ve yaptırımların hafifletilmesi konusunda görüşüyoruz ve görüşmeye devam edeceğiz." dedi.
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, İran ile vardıkları ateşkese ilişkin ilk değerlendirmesinde "kırılgan" ifadesini kullandı.
İRAN
İran, İsrail’in Lübnan’a düzenlediği ağır saldırıları gerekçe göstererek Hürmüz Boğazı’nı yeniden kapattığını açıkladı. İsrail’in 28 Şubat’tan bu yana süren ateşkesi sabote edebileceğine dair daha önce uyarılar yapılmıştı.
Ateşkes anlaşmasının İran’ın dini lideri Mücteba Hamaney’in de onayladığı ifade edildi.
İran'dan yapılan açıklamada iki ülke arasındaki müzakerelerin Pakistan'da yapılacağı duyuruldu.
İran Dışişleri Bakanı Arakçi: İran silahlı kuvvetleriyle koordinasyon içinde Hürmüz Boğazı'ndan geçiş iki hafta boyunca güvenli bir şekilde mümkün olacak.
Hürmüz Boğazı'ndan güvenli geçişlerin başladığı bildiriliyor.
Liberya bayraklı Daytona Beach adlı yük gemisi dün Türkiye saatiyle 08.28'de İran'ın Bender Abbas Limanı'ndan ayrılmasının ardından 09.59'da boğazı geçti. Umman Körfezi'nde bulunan geminin varış noktası olarak Birleşik Arap Emirlikleri'nin Füceyre Limanı görülüyor.
Yunan sahipli yük gemisi NJ Earth ise yine dün saat 11.44 itibarıyla Hürmüz Boğazı'ndan geçiş yaptı.
ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, ABD ile İran arasında sağlanan iki haftalık ateşkese ilişkin yaptığı açıklamada, “ABD tarihi bir zafer elde etti. Trump, İran'ın bütün ekonomisini dakikalar içinde yok edecek güce sahipti ancak merhamet göstermeyi tercih etti." dedi.
İSRAİL
Netanyahu: “Her an her şey olabilir.”
Netanyahu, İran'ın nükleer silaha sahip olmamasının yanı sıra İsrail, ABD, Körfez ve dünya ülkelerini füzelerle tehdit etmemesi yönünde ABD'nin sarf ettiği çabaları ve iki haftalık ateşkesi desteklediklerini, ancak anlaşmanın Lübnan’ı kapsamadığını söyledi.
İsrail, Lübnan'a saldırılarını sürdürdü.
İsrail’de muhalefet lideri Yair Lapid, “Netanyahu'nun kibri ve stratejik planlama eksikliği nedeniyle oluşan hasarın onarılması yıllar alacaktır.” dedi.
IRAK
Irak'ın başkenti Bağdat'ta geçen hafta bir sokak köşesinde kaçırılan Amerikalı gazeteci Shelly Kittleson, İran destekli Iraklı Şii paramiliter grup Kataib Hizbullah tarafından serbest bırakıldı. Konu hakkında doğrudan bilgisi olan bir Iraklı yetkili ise salı günü bu bilgiyi doğruladı.
LÜBNAN
Lübnan hükümeti, İsrail'in düzenlediği saldırılarda 254 kişinin hayatını kaybetmesi nedeniyle bugün 1 günlük millî yas ilan etti.
Lübnan Hizbullah Milletvekili İbrahim Musevi yaptığı açıklamada, İsrail ateşkese uymazsa hiç kimsenin buna bağlı kalmayacağını söyledi.
PAKİSTAN
İran ve ABD arasındaki müzakereler 10 Nisan'da Pakistan'da başlayacak.
İTALYA
İtalya'nın Molise Bölgesi'ndeki Petacciato beldesinde aşırı yağışlar sonucu 4 kilometrelik bir hat boyunca toprak kayması meydana geldi. Ulaşım tedbir amaçlı durduruldu ve heyelan durumu karmaşık bir hâl aldı.
RUSYA
-"İsrail, Yunanistan'la birlikte Türkiye'ye saldırmaya cüret ederse, ben Türkiye'nin yanında olurum."
-"Hiçbir Ortodoks Hristiyan Talmudik bir oluşumla ittifak yapamaz. Bu bir kırmızı çizgidir."
ÇİN
İzmir’de fabrika açacağı sözü veren, ancak 2 yıldır oyalayan Çin’in, karşılığında vergi muafiyetleri alarak sattığı araçlarla milyarlarca dolar kazandığı öne sürülürken, Çinli BYD’ye milyar dolar tazminat ceza gelebileceği söyleniyor.
SİYASİ PARTİLER
CHP Genel Başkanı Özgür Özel, “ara seçim” gündemli siyasi parti turlarının devam edeceğini söyledi. 12 siyasi partiyi ziyaret edeceğini belirten grup toplantısında da “Ara seçim yapılacak. Anayasa, ‘yapılır’ diyor.” ifadelerini kullandı.
Özel, “Yani yüzde 5 ve 30 olağanüstü ara seçim. Zorunlu ara seçim dönemde 1 kere ve üyeliklerde boşalma olduğu hâlde gidilir. Sorumluluk bütün Meclis’te. Başta Meclis Başkanı, görevi olan TBMM Başkanı da görevini yapacak, komisyon da yapacak, Genel Kurul da yapacak. Bu ara seçim erken seçimi getirecek.” ifadelerini kullandı.
CHP lideri Özgür Özel, İran ve ABD'nin iki haftalık ateşkesine ilişkin konuştu. "Yüreğimiz ağzımızda takip ettik. Savaş hiç olmazsa iki haftalığına durdu. Savaşların kazananı olmaz" diyen Özel, iç siyasete dair de mesajlar verdi. CHP lideri, "Türkiye’nin demokratlara ve yeni bir yönetim anlayışına ihtiyacı var" dedi.
ADLİ GELİŞMELER
Adalet Bakanı Akın Gürlek, cumhuriyet başsavcılıklarının koordinasyonunda İstanbul merkezli olarak operasyonlar yapıldığını belirtti.
Operasyonlar, DEAŞ terör örgütüne yönelik İstanbul merkezli 34 ilde eş zamanlı gerçekleştirildi.
Operasyon kapsamında 273 şüpheli hakkında işlem yapılırken 198 kişi gözaltına alındı.
Ünlülere yönelik yeni uyuşturucu operasyonu kapsamında 14 kişi hakkında gözaltı kararı verildi.
DEĞİŞİK KONULAR
Ateşkes, petrol fiyatlarında sert düşüş getirdi. Bununla beraber akaryakıt fiyatlarında da büyük bir indirim beklentisi oluştu.
Ara öncesi Uluslararası Enerji Ajansı Başkanı Fatih Birol, “Savaş bugün bitse bile özellikle bizim gibi gelişmekte olan ülkeler üzerindeki olumsuz etkisi devam edecek.” dedi.
Kahramanmaraş Büyükşehir Belediyesi tarafından toplu ulaşım filosuna kazandırılan elektrikli otobüsler hizmet vermeye başladı.
TERÖR
Beşiktaş'ta, Yapı Kredi Plaza önündeki polis noktasına yönelik terör saldırısına ilişkin gözaltına alınanların sayısı 11 oldu.
İstanbul, Kocaeli ve Konya'da belirlenen adreslere düzenlenen operasyonda 5 şüpheli daha yakalandı.
Şüphelilerden 9'unun İstanbul Emniyet Müdürlüğü'ndeki işlemleri sürerken, 2 teröristin tedavilerinin ardından emniyete götürüleceği öğrenildi.
KAZALAR
Eskişehir'in Sivrihisar ilçesi Hamamkarahisar mevkiinde, Günyüzü Kaymakamı Muhammed Raşit Kurt'un içinde bulunduğu aracın karıştığı trafik kazasında 1 kişi hayatını kaybetti.
METEOROLOJİ
Osmaniye'de etkili olan sağanakta Bülbül Deresi'nin taşması sonucu selde sürüklenen araçta hayatını kaybeden 2 kişinin Hüseyin Kul ile Fatih Anbarcıoğlu olduğu tespit edildi.
SPOR
Yıllarca Türkiye’de başarıyla teknik direktörlük yapan ve artık neredeyse bizden biri olan Mircea Lucescu, hayatını kaybetti.
