Cevat Şakir’i (Halikarnas Balıkçısı), 13 Ekim 1973 tarihinde İzmir Hatay’daki evinde yitirdik.
Onun, Ankara İstiklal Mahkemesi’nde yargılanarak Bodrum Kalesi’ne sürgün edilme öyküsünü anlatan bir kitap var: Halikarnas Balıkçısı ve Bir Duruşmanın Öyküsü (Sadi Borak, Bilgi Yayınevi.)
Kitapta, duruşmalara ek olarak, Balıkçı hakkında başka bilgiler de var. Bunların büyük bir bölümü, Balıkçı’nın ölümünden sonra tanınmış gazeteci ve yazarlar tarafından yazılmış. Gazeteci Hikmet Çetinkaya’nın hazırladığı “Neler Dediler” başlığıyla derlenen yazılardan biri de Bedri Rahmi Eyüboğlu’na ait. Benim hoşuma giden bu yazıyı sizlerle paylaşmak istiyorum.
Şöyle diyor Eyüboğlu:
“…Biz ‘Merhaba’yı ondan öğrendik. Bütün Ege kıyılarını, Bodrum’u sevmeyi o öğretti bize… İlk mavi geziyi o düzenlemişti. Ege kıyılarının güzelliğini o gösterdi, o sevdirdi…
Bu büyük sanatçının bize en büyük armağanı, üzerinde yaşadığımız toprağı sevdirmek ve o toprak üzerinde yaşayan bütün uygarlıkları benimsetmek oldu. Bilmem Hititmiş, Selçukmuş, Romaymış, Yunanmış, bunlar benim toprağımda ise burada benim damgam vardır, ben onların bir parçasıyım, derdi. Kardeşim Sabahattin Eyüboğlu ile bir kilim gibi işlemişler bu kıyıyı…
Ben Karadenizliyim…Karadeniz kıyılarının Ege’den bir farkı yok. Onların bir Cevat Şakir’i olsaydı, Karadeniz kıyıları da turist kaynardı…
En son ‘Hey Koca Yurt’ kitabını okumuştum. Dünyada bu kadar keyifle az kitap okuyabilir insan. Büyük Menderes kitabının akışını anlatıyor kitabında… Bu akışı bir anlatışı var ki, dünya edebiyatına girecek kadar bir akış bu…
Beş yıldan beri üzerinde çalıştığım Tonguç’la ilgili bir şiirimi geçenlerde tamamlayabildim. Gazetenize gelerek yayımlanması için bırakacaktım. Ama fırsat olmadı. Cevat okuyamadı bu şiiri. Aslında, onu kaybetmeden yetiştirmek istiyordum.
‘Bir Tane Daha’ başlıklı bu şiirimin onunla ilgili bölümü şöyle:
Ey gidi mangal yürekli baba
Köy okullarımızı kilim misali ilmik ilmik ören
Sana yurdun her yanından kekik kokan
Kekik kokan bir Tonguç Baba yetmedi
Bre şahin aman bir Tonguç daha…”
Bu kitabı hem kitabevlerinde hem de sahaflarda bulacağınızı sanıyorum. Keyifle okuyacaksınız!
